R A T I 0. .157 



imo eo lucebit splendidius, quo magis evanuerint septa sordida humana, 

 templum divinum obumbrautia. 



Vos vero, reliqui Eruditi! ne negligatis Religionem, quod cum alibi 

 tuni et in patria nostra nonnulli solent , nee spernatis cum his Euangelium. 

 Nos, Theologi, vestram honoramus doctrinam, vos, ne sitis injusti, 

 nostram contemnentes. Audacius dicam* ne sitis inepti vobisque hostiles 

 ipsi. Est enim commune omnium doctrinarum vinculum omniumque artium 

 et disciplinarum , quae ad humanitatem faciunt , cognatio et harmonia. 

 Hinc Universitates , omnibus simul docendis et discendis destinatas , con- 

 diderunt Proavi sapientes, atque in his primum assignarunt Theologiae 

 locum. Quern, si ulla, meretur disciplina nostra, quatenus est nulla alia, 

 quae ita ad humanitatem omnem explicandam tendit , uti Theologia Chris- 

 tiana. Haec enim unam interpretatur Dei patefactionem perfectam , in 

 Jesu Christo nobis datam, in qua omnium optime cernere potestis, qualis 

 sit natura nostra humana, quibus gaudeat virtutibus divinis, qua via has 

 re et facto nobis comparare possimus singuli, quid vere sit bonum et 

 pulcrum, quo animatus spiritu in sua quisque disciplina et arte longe 

 optimos faciat progressus. Nullae igitur gentes tarn egregie excoluerunt, 

 quaecunque ad humanitatem pertinent, artes et doctrinas, quam Christia- 

 nae , atque in gentibus Christianis eo magis reliquis antecelluerunt non- 

 nullae, quo Euangelium hae noverant purius. Huic Euangelio inprimis 

 Lockius et Leibnitzius suam in philosophia excolenda debuerunt praestan- 

 tiarn; suam Hugo Grotius in jure explicando et condendo virtutem uni- 

 cam; Boerhavius in mediciua, Keplerus in astronomia, Newtonus in physica 

 tractanda et amplificanda industriam , simplicitatem , constantiam , perspi- 

 caciam. Hos nempe aliosque innumeros , etiam eos , qui id non agnoverunt 

 vel et negarunt, haec nostra Religio cum liberavit impedimentis in sua 

 quemque doctrina inquirenda et exponenda, in civitate et societate objectis, 

 inaximis; turn excitavit, ut studio indefesso in Dei honorem generisque 

 humani salutem vitam vero darent explorando; turn denique illustravit, ut 

 verum discernere ubicunque longe rnelius valerent. Etenim sol est unus in 

 mundo intelligibili hie Jesus Christus, quern ex Euangelio novimus, sol 

 qui lucet, qui calefacit, qui animum spiritumque nobis indit et excitat, 



