Over het Katalogiseren van Ooslersche Uandschriflen. C9 



het meeste licht verspreidt : is dus de voorrede van den Schrijver 

 verloren gegaan, waarin liij zelf over de aanleiding tot zijn Werk , 

 den aanleg en de indeeling van hetzelve, kan gesproken hebben, 

 dan moet men zicb wel huiverig gevoelen , om ook zonder dat 

 hulpmiddel die zelfde liijzonderheden uit het overgebleven ge- 

 deelte op te maken en in den waren aard van het geschrift niet 

 mis te tasten. Daarbij vertrouwt men zich, bij het beschrijven 

 van zoodanige Hss. , niet, of zij misschien ook vrij bekende Wer- 

 ken bevatten , welker titel en auteur geenszins in het duister zou 

 schuilen , zoo men ook het ontbrekend gedeelte slechts voor zich 

 had: men slooft zich daarom af met nasporen en vergehjken ; en 

 soms wordt die moeite met de gewenschte ontdekking bekroond , 

 maar meestal is het eind , dat men de slotsom van zeer vele uren 

 zoekens in het wlacera pars mihi ignoti operis" mag zamenvat- 

 ten. — Het andere, dat ik hier bedoelde, is, dat eene menigie 

 van Arabische , Perzische , en Turksche Hss. niet een Werk , maar 

 een geheel aanial van kleinere gcschrifien , soms toevallig bijeen 

 gebragt en van de vreemdste ongelijksoortigheid , in zich beslui- 

 ten. Zoo beziiten wij te Leyden er vele, waar in eenen band 

 niet vier, zes, of tien slechts, maar tot derlig, veertig en vijftig 

 toe, verschillende tractaatjes, het een van theologischen , het ander 

 van grammatischen , een derde van mathematischen of astrologi- 

 schen aard , en zoo weer andere van anderen inhoud , zijn ver- 

 eenigd: deze kleinere geschriftjes vooral zijn vaak zonder eenigen 

 titel of vermelding des auteurs ; niet zelden ook zijn zij , om 

 hunne mindere waarde , veel slordiger en slechter dan groote Wer- 

 ken geschreven; en daarbij nog, vermits hunne vereeniging in 

 eenen band meest in lateren tijd eerst door de zorg van een be- 

 zitter, die ze te zamen tegeu verder bederf of toevallig wegra- 

 ken behoeden wilde, is te werk gesteld, vertoonen vele reeds de 

 ongelukkige sporen van vroegere min zorgvuldige behandeling, 

 zoodat aan zulke tractaatjes althans , de eerste bladen zeer dik\vijls 

 ontbreken, en van eenige niets dan fragmenten overig zijn. Een 

 Codex dus, die op deze wijs is zamengesteld , zal hij ordelijk 

 beschreven worden, vereischt soms weken tijds; en vordert alleen 

 voor zich even zoo lange nasporing , als men voor tien of twintig 



