Over de voor de Bouwkunst gunstige tijdsomstandigheden. 265 



De geschriften , die scdert hiet begin dezer Eeuw zijn bekend 

 geworden , duiden genoegzaam aan , dat men een' stevigen grond 

 zoekt om de Bouwkunst, op eene consequente wijze, liaar doel 

 en besiemming nader te brengen. Men wil dit en men l>ehoeft 

 het slechts te willen, om liet oogmerk onfeilbaar te bereiken. 

 De middelen zijn ruimschoots voorhanden, en de gunstige om- 

 standiglieden, die onzen leeftijd kenmerken, verzekeren aan de 

 Bouwkunst de schoonste toekomst. 



Ik heb reeds gezegd, de verloopene eeuwen behooren de oefen- 

 school voor het tegenwoordig geslacbt te zijn; even als het men- 

 schelijk leven voor ieder individu een slaat van gedurige vooruit-" 

 gang is, en de kinder- en jongelings-jaren den man en den 

 grijsaard moeten leeren het doel zijner bestemming te bereiken, 

 zoo is het ook met de geheele menschheid , met al wat zij omvat , 

 zoo is het met kunsten en wetenschappen ; zoo zij het ook met 

 de Bouwkunst! Het heden aan het verleden vast te knoopen, 

 het natuurlijk verband tusschen vroegere en latere rigtingen te 

 hersiellen, op dat de eenig y^are ontwikkeling regt duidelijk 

 worde , dat is de roeping van onzen lijd , en het ligt tevens vol- 

 komen in het bereik onzer krachten. 



Het scepticisme (want ook de Bouwkunst kent het woord) heeft 

 zich moede getwijfFeld; de eigendunkelijke dogmata, die wille- 

 keurig gezag voor vrij onderzoek in de plaats stellen, zijn ver- 

 molmd of versleten; gezonde critiek heeft de historic gelouterd; 

 en als in een effeu helderen spiegel ligt thans de gansche voor- 

 tijd zigtbaar voor ons. 



Is het om de kennis der vroegste oudheid te doen, ook daar 

 behoeven wij niet verlegen te staan. De Bouwkunst zelfs van 

 Indiers en Egijptenaren , hoezeer ter navolging minder voor de 

 behoeften van onzen lijd geschikt, ecliter voor de wetenschap den 

 bouwmeester onontbeerlijk , is ons geen raadsel meer. 



Men vergelijke de kennis, die men in de XV''° en XVP'Eeuw, 

 van die oude volken en hunne kunst had,bij de kennis, die wij 

 er van bezitten, en het voordeel, waarin wij ons mogen verheu- 

 gen, is onberekenbaar. De reuzenwerken van Egypte zijn ons 

 door de menigte reizigers naauwkeuriger omschreven, dan de 



