Grondbe%itting en Staatsburgerschap te Athene. 349 



die zijn daggeld ook voor liet nog niet verstreken gedeelte van 

 het jaar ontving i. Die geheele gewelddadige omwenteling even- 

 ■wel vertoonde meer de zege van eene faciie, die zich tegen eene 

 gevreesde lierstelling van alcibiades wilde wapenen, dan den le- 

 rugkeer tot vroegere beginselen omtrent het staatsburgerscliap. 

 Bij de omverwerping dezer oligarchie en de opdragt van de hoog- 

 sle magt aan de Vijfduizenden (hetwelk weinige maanden later 

 plaats had) , bleef metterdaad de uitsluiting der onvermogen- 

 de menigte bekrachtigd , want niemand kou in dit getal opge- 

 noraen worden, dan zij, die hunne eigene krijgsuitrusting had- 

 den ; en de bezoldiging voor elk aandeel in het bewind bleef 

 afgeschaft 2. 



De met list en geweld ingevoerde overheersching der Dertig- 

 mannen biedt ons geenerlei beschouwing aan ; alle vormen en begin- 

 selen waren opgeheven ; en zij zelve gaven ook , tot voorwendsel 

 van hun bestaan, het oogmerk dat zij hadden om nieuwe vor- 

 men in te voeren, na hetwelk zij zouden aftreden. Zoo veel te 

 belangrijker is de opmerking van het gebeurde bij de herstelling 

 der democratic onder euclides Archontaat [01. 94. 2.) Het was 

 eene moeijelijke taak , den Staat , na zulk eene herhaalde vernie- 

 tiging van alles , wat door clisthenes voornamelijk gevestigd was 

 geweest, weder op vaste grondslagen op te bouwen. Natuurlijk 

 moest de terugkeer der oligarchie voor altijd uitgesloten worden; 

 maar aan de andere zijde was men beducht voor de overwegende 

 magt van den zoo lang mishandelden, en nu zegevierenden demus. 

 Van daar eene poging door phormisius in dat jaar aangewend, 

 om het staatsburgerschap {noUrtta) uitsluitend aan hen toe te 

 kennen, die grondbezitting hadden. Men kent die poging uit 

 DiONYsius HALiCARNASSENSis, die ecn fragment van eene rede van 



* Thucyd. ib. 69. fin. Ik meen mij tc hcrinneren, dat dit dooranderen, loo 

 als KRUEGER, Comment, de Thucyd. part, postr. Cap. VII. p. 377. not. 64, op 

 eene verschiliende wijze wordt uitgelegd; mijnc verklaring is, geloof ik, in over- 

 eenstemming met den geest dier tijdcn. 



* Thucyd. VIII. 97, alwaar hij deze staatsregeling hoogelijk roemt. Dat de 

 Raad van Vijfhonderden toen hersteld werd, behoefdc wacusmcth (1. c. p. 205, 

 not. 476) vraarlijk niet uit xekophon te bewijzen. 



24 



