1 R A T I 0. ' 49 



facili quidem nee longa ratione , nee diffuse, attamen intelligentiae et 

 imitationi satis apte et exacte in piano exprimantur et exponantur , perverse 

 agitur, si, quemadmodum fit in arte graphica , dioptrices principia et theo- 

 remata adhibeantur. Namque simpliciori, sed eadem exactiori, arte opus 

 est , quam quisque artifex , aut ichnographiae auctor , etsi pietura aut arte 

 graphica non sit peritus , dummodo geometriae principioxum baud sit ignarus, 

 facili exercitatione discit. Per liujus artis principia omne id, quod schemate 

 designare Yelimus , revera quasi geometricd detcriptione exprimitur , tali 

 quidem modo , ut omnium partium habitus, juxta-positiones , diversissimae 

 formae, justaeque mensurae et symmetriae, aeque bene sint cognoscendae , 

 ac si ipsam machinam aut apparatum , aut alius generis objectura , ante 

 Gculos habemus , et manibus prendere ac dimetiri possumus. Ejusdem 

 artis fundamenta antiquitus jam aderant, sed a recentioribus demum mathe- 

 maticis exstructa sunt, qui bene perspexere, quanti foret momenti, quanti- 

 que fructus in communem utilitatem redundarent, si artifices aut inventionuni 

 auctores, eruditioresque fabri , talis artis subsidiis se munirent. Itaque curas 

 omnes omnemque operam impenderunt, in ejusdem artis principia ac 

 praecepta emendanda et amplificanda , eoque pervenerunt , ut novam prorsus 

 doctrinam condiderint (^), alterum inveniendi instrumentum praebentem , 

 quo artium subsidia quam maxime perfecta et aucta sunt. 



Ut absolvam , quae hue pertinent , aliud negotium insuper est commemo- 

 randum, quod hodie, in machinarum aut apparatuum constructione , turn 

 etiam in architecture , summi momenti habetur. In varia etenim designatione , 

 quam consideravi , non modo judicandum est de constructionis idonea ordina- 

 tione, verum etiam de partium exactis dimensionibus erit statuendura, quam 

 latae et crassae , qualisque fbrmae aut figurae esse debeant , ut sint satis 

 fortes firmaeque et tenaces. Multum enim non modo refert , si materia, e 

 qua constant , gravissima est , ut sint solidissimae et firmissimae , at etiam , 

 ne, propter ponderis molem, multo sint fortiores , quam quidem desideratur. 

 Hoc autem ut exactissime definiatur, vario plerumque opus est calculo, quem 

 quidem baud ita facile institueremus , nisi recentiorum mathematicorum 



(') Geometriae illam partem significare velim , quae nomine Geometriae describeniis, 

 distinguitur. 



G 



