S4l H U G B E IT E R M A N 



{<"Wiilriee1r hij wil , en dat niemand hem dat Toorregt verkorten mag. » 

 Met zulk een plegtanker dobbert der ingezetenen vrij heid op 's koning genade. 



Het is weder willem vak ORivjR , die reeds in het eerste jaar z'ljnes koning- 

 schaps eene milder zon over Engeland doet opgaan en zorgt , dat die beroemde 

 wet geen logen meer is. Zoo is de vrijheid, welke bij voor 't geweten wilde, 

 maar niet kon vervverven , ten minste voor de lichamcn zijner nieuwe onder- 

 danen gered. 



Toen eene bun vreemde band dat voor de Engelschen moest doen , was 

 bier te lande de vrijbeid der ingezetenen al sedert lang veilig; 't was bier, 

 dat de wet beerscbte , en niemand zich aanmatigde , daarboven vcrbeven te 

 zijn. 



Waar bij genoegzame maatscbappelijke ontwikkeling en vrijheid van schrij ven 

 en spreken geene klagt over onwettigen invloed werd geboord , geen regt- 

 banken aan te wijzen waren, bij Melke aanzien des persoons gold, daar mag 

 men aannemen , dat burgerlijke vrijheid genoten werd. De aard onzer 

 inrigtingen en wetgeving , gewestelijk en stedelijk als die waren, verbiedt 

 bier in verdere bijzonderheden te treden ; maar lioe mild is de geest , welke 

 in al die verordeningen en keuren ademt ; boezeer valt niet, om eens iets te 

 noemen, de teedere zorg te prijzen , om niemand aan zijnen natuurlijken 

 regter te onttrekken en ook voor hen te zorgen , tegen welke vermoedens 

 bestonden. Volmaaktheid is nergcns te vinden , en men beeft zelfs in onze 

 dagen wel gesproken van willekeur, waar zij , die er door zulke deelnemende 

 naneven over beklaagd worden , niet eens vermoedden , dat willekeur bestond. 

 't Is omdat sommigen er bebagen in scheppen , de vrijheid niet dan onder 

 zekere vormen mogelijk te achten. Maar is bet niet vooral 't g<>voel van 

 zedelijkbeid , is het niet wel onderscheidende deugd , welke een bewind 

 getrouw doen blijven aan de bedoelingen, waar het om bestaat ? Waar, 

 vraag ik , werden onkreukbaarder regters gevonden dan in ons vaderland ? 

 Hier voorwaar bcnijdde men voorheen den Engelschen bun Jury* niet. Waar 

 was en is nog de wetgeving meer ingewikkeld , waar is bet voeren van een 

 geding , tot op dit oogenblik , ik zeg niet ter oorzake van de regters , maar 

 van het regt, zwaarder , waar onzekerder , langwijliger , kostbaarder dan in 

 Engeland? Zoo ergens , in ons Nederland was het, dat de vrijheid bloeide, 

 maar niet, zoo als zeer mogelijk is, ten koste van het geluk. Daarom was 



