402 G. M E E S , A. Z. 



onder de indrukken van het oogenblik op; melis stoke kan zijneu baat tegen 

 de Wcstfriezen niet verbergen ; van meteren werpt een' zwarten tint over al 

 wat roomscb of spaanscb is; strada vloekt in willem I den voorstander der 

 muiterij; en zeer zoude men onzen laatsten Stadhouder miskennen , zoo 

 men in wjigeitaabs vervolgen , of in bet dagverbaal der nationale vergadering , 

 het bewijs voor de lijrannij van bet buis van Oranje dacbt te vinden , en 

 « hoe het bestendig niet anders ten doel zoude gehad bebben dan volksonder- 

 « drukking , burgerslavernij en eigene grootbeid. » — 



Gewis dat men de oorspronkelijke scbriften met elkander moet vergelrjken 

 en die van iedere partij onbevooroordeeld zal moeten lezen , om zicb niet te 

 laten misleiden door, soms zeer barstogtelijke , berigten. Doch de denkwgze 

 der partijen zal ons belder zijn geworden. Met eenige kritiek en een weinig 

 menschenkennis blijft de waarbeid niet lang schuil. 



Stelt u iemand voor , die door de nieuwere gchrijvers , ver van den tijd 

 levende , overtuigd is geworden van bet onwettige onzes opstands tegen filips , 

 den wettigen graaf ; die bem beeft leeren bescbouwen als een' Vorst , welke 

 het zich ten pligt achtte het ware geloof voor te staan en de ketterijen uit 

 te roeijen; die den armen, in ongenade gevallen' alva beklaagt, boewel hg 

 uit liefde voor zijnen landsbeer, dien bij met de uiterste trouw diende, 18000 

 menschen deed ombrengen. Nu ! Geeft bem bet Antwerpscb kronijkje in 

 handen ; leest bem een paar bladzijden uit bet dagverbaal van Gent voor; 

 voert hem daardoor digt bij de brands tapels, waar de gemuilbande slagtoffers 

 hunnen laatsten adera uitbrullen; — en bij zal alle staatsregt, indien bet 

 zoodanige gruwelen predikt, met veracbting verwerpen; bij zal zicb verplaatsen 

 op het standpunt van ben , die , ter naauwernood den marteldood ontvloden , 

 met bloedende barten en weedom in bun binnenste de bewerkers van zoo 

 vele jammeren vervloeken. 



Door de gelijktijdige schriften is bet alleen dat men d« geschiedenis regt 

 leert kennen. Van daar , dat TBi8RR» en barante bet nuttigat acbten de 

 nieuwere geschiedschrijvers op den voet te volgen en bunne fouten met be- 

 daardbeid aan te wijzen. De eerste ontzenuwt de stelsels , waarin mendroomde 

 Tan bet tegenwoordige Frankrijk , toen er niets dan een Frankenrijk aan bet 

 ); noorden der Loire bestond. Hij toont bet belagchelyke aan der schilderingen 

 a 9 a. 



