J U R 1 D I C A. S3 



profcriptiones exftiterunt, quac reipublicae Ro- 

 manae majores pararunc calamitates , quam ul- 

 lum aliud, quod gesferunt, bellum (i). H* 

 cum folent esfc bellorum continuorum effec- 

 tus, non est quod miremur , paucos exftitisfe 

 cives , et quam plurimos coelibcs. Si testimo- 

 nium hac in re quaeramus, hoc unum fufficiec, 

 Cenfores id egisfe, ut coelibatum coercendo, 

 civium numerum augerent; fie Camillus et Pos- 

 thumius Cenfores jam facet! lo quarto coelibatui 

 vectigal impofuisfe leguntur. Metellus Numi* 

 dicus in Cenfura de ducendis uxoribus oratio- 

 nem habuit ad populum , ct his verbis cives 

 ad matrimonia ineunda est hortatus. Si fine 

 uxore, Quirites esfe posfemus, omnes ea mo- 

 ^ lestia careremus; fed quoniam ita natura tra- 

 didit, ut nee cum illis fatis commode, ,nec 

 fine illis ullo modo vivi posfit, faluti perpe- 

 tuae potius, quam brevi voluptati confulen- 

 dum (2)." Post bellum Punicum primurn 

 ("A. 543. U. C.) Cenfores, ad irsgentem nu- 

 merum coelibum respicientes , ratum .duxerunr, 

 omnes illos jurejurando obftringere , ut promit- 

 terent, fe uxores liberorum quaerendorum gra- 

 tia 



(1) Cf. Montesquieu, Esprit des Loix., Lib. 23. 

 cap. ii. 



(2) Vid. G e 1 1 i u s , 1. 1. Lib. I. cap. 6. 



C 



