376 OVER DE: OPVOEDING VAN DEN MENSCH 
van hunne -medemtenfchen afgefcheiden. Zij bragten 
nog. maar pas. ontlokene begrippen, zeker bij den 
genen >meer, bij den ander minder , van God, Gods= 
dienst ‚deugd „ zedelijkheid en kuníten- en handwer- 
ken mede in hunne „eenzaamheid. Dat-deze: begrip- 
pen «miet» tot meerdere. volkomenheid gebragt wer= 
den s-fpreekt van zelven, daar wij gezien hebben „ 
dater. geene ontwikkeling, bij een mensch, of ge= 
heele „maatfchappijen plaats heeft „dan alleen. door 
invloed van -buïten ‚-door-omgang met zijns gelijken. 
Zij-geraakten. onder:den magtigen invloed van het 
klimaat, van plaatfelijke- omftandigheden «en van. het 
_perfoneel karakter- hunner aanvoerders. Wat won- 
der, dan, dat deze ftammen nu nog altoos-in een 
kiadfehen ftaat worden gevonden , en juist zoo als 
mem-te voren berekenen kan , dat zij moesten zijn? 
„Onmogelijk is het, deze ftelling nu naar behooren 
te. ontwikkelen; zij. zou-eene ruime ftof tot eene 
geheele: fpreekbeurt opleveren, en was: der gbehan- 
deling overwaardig „ waartoe ik dezelve: (men. duide 
mij dit-niet ten kwade) aan een of ander onzer aan- 
beveel, Men vergenoege zich. nu-met de volgende 
algemeene trekken, welke wel niet zonder: uitzon= 
dering -zijn, wijl het tot het rijk: der onmogelijk» 
heden behoort „ alle bijomf{tandigheden; van-oorlogen 
veroveringen „ kennismaking met andere, volken , 
vooral. met de Europeërs „en wat dies meer zij 
te-weten en derzelver invloed te bepalen. Zoo 
veroorzaakt de brandende hette der. keerkringen he- 
vige driften, welke, eens, ontvlamd „niet te beteus 
gelen zijn, maar tevens ook eene groote traagheid 
van 
