„OMTRENE VRIJHEID /EN, VOLKSGELUK.- 1$r 
fteden‚,-en het verbond „dat zij, onderling floten , 
het,-Hanze- verbond» „had eenen; aanmerkelijken ine 
vloed op. den, loop der ‚gebeurtenisfen in Ewropa. 
‚> Mogt een. primes van Spanje, de voorregten ver- 
breken, die hij, onze; voorouders. plegtig had. toege- 
zworen; mogt hij de-regten: {chenden „ op; welke, zij 
als-zijne: onderdanen, de: regtmatigfte aanfpraak hade 
den „toenemende, handel ‘en. nijverheid. gaven hun. 
de middelen aan-de-hand, zich van dat juk te onte 
flaan.,, en de-vereenigde Nederlanden. bekleedden 
aanvankelijk eene. plaats onder de opa hankelijke ftae 
ten van! Europas, «…… 
Dat de oorlog. bij de ouden in fange opzisten 
tot dezelfde einden diende , waartoe bij ons de han- 
del wordt „aangewend , blijkt onder,anderen uit eene 
‘bepaling ‚ die’ wij in het Romeinfche regt aantreffen. 
Onder de regtmatige middelen, om bijzonder eigen= 
dom te verkrijgen ‚wordt de. oorlog genoemd (Oc 
cupatio bellicaje Pligten jegens vreemde  natiën 
kenden de- Romeinen niet, Vijanden hadden gêene 
regten, hadden-dus geene eigendommen. Hetgeen 
‘het-hunne wâs , werd. gerekend geen eigenaar te 
„hebben; en alles “wat vijanden. toekwam „ niet alleen 
wat: aan den ftaat-behoorde , maar ook wat het bij- 
„zonder eigendom der particulieren. was ‚. viel den 
‘Óverwinnenden Romeinen als wettig verkregen goed 
«in „handen. Wat “oordeel ‘zou men vellen over een 
wetboek; dat zin ‘onze: dagen „ zoodanig. oorlogsregt 
dnvoerde %->De borlog was dus «bij de “ouden een 
wettig middel om eigendom te verkrijgen, zoo als 
„de handel dit is in onze.dagen, … | 
N a Han. 
