ZIJNE LEER EN LEERWIJZE. 471 
« Vrijheid van ftelfelzucht ishet kenmerk van groote 
zielen. Dat kenmerk bezat socrATES, en de man, 
bit wiens’ leer de verfchillende ftelfels der Griekfche 
wijsgeeren geboren zijn, had zelve geen 4telfele 
Den mensch, zoo als hij is , te: ontwikkelen; niet 
een mensch naar eigene begrippen te fcheppen; was 
zijn doel. ‘Afkeerig van die afgetrokkene denkbeel= 
den van een hoogfte goed en hoogfte fchoon „leerde 
hij; dat het begrip van goed. en: fchoon betrekketijk 
is, en foortelijk onderfcheiden naar de voorwerpen, 
waarop het wordt toegepast, De mensch was hem, 
geen louter ligchamelijk, noch verftandelijk ‚noch 
zedelijk wezen, maar dat alles.tevens, en kon alleen 
door ligchaamskracht, verftand en-deugd te oefenen. 
mensch worden. Vervuld met ‘het denkbeeld.van 
het evenwigt der menfchelijke vermogens en de har= 
monie der menfchelijke natuur, leerde hij moed aan 
wijsheid en deugd paren , was hem wijsheid de. we- 
tenfchap der depgd, deugd de beoefening der wijs= 
heid, en moed de toepasfing van beiden op-de ge= 
varen en rampen des levens. | 
‚Vorming en opvoeding der menfchen was het doel 
van SOCRATEs leer. Om dit beter te begrĳpen, 
moet gij u herinneren, dat het ganfche leven der 
Grieken een burgerlijk, een openlijk leven wase 
Ons huisfelijk leven was hun geheel onbekend. - De 
markt en. openbare wandelplaatfen der ftad waren 
hunne {chool , de wijsgeeren hunne opvoeders en 
leeraars, In het openbaar beoefenden zij de gym= 
nastieck , de opvoeding huns ligchaams ; in -het-open- 
baar leerden zij de kunst van- wel te denken „ wel 
| te 
