JA NAN DEN ‘HERD DER MIDDELEEUWEN. 199 
terug geroepen. “Die verfchijnfelen , die: uit den aard 
der “omftandighieden - geboren werden „ zien wij ook 
met „die omftandigheden vergaan.“ De vormen van 
het-aardíche zijn -afwisfelende ;maar heil dengenen, 
dier door » den’ fluijer- dezer vormen heen overal dert 
mensch aanfchouwt, gefchikt om in ieder tijdperk dert 
indruk zijner hoogere beftemming te” ontvangen en 
ten toon te fpreiden! ‘Dit alleen. wilde “ik be- 
weren, dat het “tijdperk der middeneeuwên voorzes 
ker armer dan het onze: dan befchaving en kennis 
maar rijker ‘aan verhevene :kracht «des gemoeds ge- 
weest zij, « De-driften , die in den-boezem gloeiden 
waren heviger; maar argwaan en laster deden minder 
offers bezwijken. Het was een-tijd, waarin deugd: 
en moed zich meer: in daden, dan in redeneringen 
ten toon fpreidden. Rijken en Staten bleven min- 
der door gefchrevene wetten en inftellingen in fand, 
dan wel door dat evenwigt van kracht, waardoor’ 
ieder, te gelijk leenheer, doch tevetis vafal;'mägt 
ever anderen bezat „ maar tevens een magtiger ‘opper- 
hoofd erkendez-en de misdaad, die de dikwerf mag- 
teloeze wet niet kon «trafen „ ‘bleef daarom niet one 
gewroken. Deze waarheid zouden wij door menig= 
vuldige voorbeelden kunnen ftaven. De gefchiedenis’ 
van ieder land van Europa zou daartoe de talrijkfte. 
bouwftoffen opleveren kunnen. «Maar “wij willen: 
flechts gedurende eenige oogenblikken onzen blik 
naar dat land rigten , door zoo vele rampen gefolterd, 
waar voor weinige jaren de kreet der onaf hankelijkheid 
weergalmde, en de moed van het volkskarakter door 
zoo vele heldendaden uitblonk, maar waar thans de 
| O3 woe- 
