3*2 HET VERBAND DER BEVOLKING 



te ; hoog immers en voor de winden open ligt deze 

 flreek van Toscane , waarin noch poelen , noch 

 moerasfen te vinden zijn , die de lueht kunnen be- 

 zwangeren. Gluipend, en voor de zinnen onmerk- 

 baar, ontwikkelt zich de fmetftof uit den bodem, 

 en dringt in den dampkring, zoodat reeds een voet 

 boven den grond de naauwkeurigfte Eudiometer zelfs 

 Iiet zwavelig waterftofgas niet aanduidt, dat hier en 

 daar uit den gefpletenen grond oprijst (15). Men 

 moet echter dit gas niet als de oorzaak der verder- 

 felijke lucht befchouwen , daar men dit bij Tivoli 9 

 cm den Vefuvius en Etna , \en zelfs in onze Ara- 

 fterdamfche dampkring der gezondheid onfchadelijk 

 vindt 9 zoo het niet te veel verdikt , of met andere 

 fchadelijke beftanddeelen vereenigd wordt. Nog 

 fterker wordt het gevoelen van LANCISI wederlegd 

 door eene befchouwing der ziekte zelve , van welke 

 het echter wegens den flechten ftaat der geneeskunde 

 in Toscane moeijelijk was eene voldoende kennis te 

 verkrijgen. Het vertrek der gegoede inwoners in 

 de ziektemaanden verfchaft den arts zelden gelegen* 

 heid de natuur der ziekte na te gaan ; artzenij* 

 v men- 



(15) K.OREFF . C. p. 14. ^ Solum quod igne sub- 

 terraneo forsan citius enecatur , istam auram pestiferatn 

 out re vera venenatam emittit , aut contra rebus salutcf 

 ribus clam destitutam" SWIETENUS V. p. 173. Ob- 

 servatutn fuit in variis terrae locis ex terrae superficie 

 ad parvatn altitudinem exire noxios vdpores qui animalia 

 necant , quae si quis elevation loco teneat supra eosdem 

 vapores y nil damni patiunturS* 



