MET EENE BESCHAAFDE OPVOEDING. 379 



M. M. II. II.! welke ons, in de opvoeding van 

 ieder kind , door zijnen en onzen Schepper wordt 

 aanvertrouwd. Aan dien mensch eene befchaafde 

 opvoeding te geven beteekent dus meer dan een 

 welgemanierd en gezellig mensch te vormen , ge- 

 fchikt om , naar den fmaak der eeuw , in zijnen 

 kring behagelijk en nuttig te zijn; het beteekent 

 den geheelen in- en uitwendigen mensch te befcha- 

 ven; ieder vermogen dat hij uit de handen des 

 Scheppers ontving, te ontwikkelen en te veredelen, 

 overeenkomftig zijne beftemming voor deze en de 

 hoogere wereld. 



De laatfte tweeledige beftemming bepaalt den ver- 

 fchillenden trap en wijzigt de gefteldheid der ont- 

 wikkeling en veredeling, waartoe ieder vermogen 

 door eene verftandige opvoeding gebragt moet wor- 

 den. Wij behooren , namelijk , bij de opvoeding van 

 den mensch, tevens het oog te vestigen op zijne 

 beftemming als mensch in het algemeen en als lid 

 der maatfchappij in het bijzonder. Als mensch in 

 het algemeen of in het afgetrokkene befchouwd, is 

 hij bertemd, om te ftreven naar de hoogstmogelijke 

 volmaaktheid in alle zijne voorftellingen , gezind- 

 heden en daden; om te ftreven naar alles, wat 

 waar, wat zedelijk goed tn fchoon is. 



Maar de mensch ftaat hier niet op zich zelve. 

 Met het uur zijner geboorte beginnen reeds zijne 

 betrekkingen , die hem verbinden aan den grooten 

 kring van natuurgenooten , den ftand bepalen , 

 waarin hij geboren werd, en meestal ook den ftand, 

 het beroep, den werkkring aanwijzen, waarin hij 



maat- 



