V ALS REDENAAR EN LETTERKUNDICE, 1 99 



maar het gehecl van dit meesterftuk zelf is, met 

 de meeste zijner overige pleitredcncn , voor ons 

 verloren. 



Het inoge toch , uit zijnen mond opgefchreven , 

 naderhand gedrukt en thans nog voorhanden zijn, 

 \vij kunnen, wij mogen den Redenaar, nit deze 

 zonder orde en oordeel zamengelapte brokken , niet 

 beoordeelen; derzelver uitgever heeft hem daarin 

 zaken doen zeggen, die hij nooit gedacht, en woor- 

 den in den mond gelegd, die hij nooit gefproken 

 had (u). 



Dit echter is mij uit naauwkeurige daarvan ge- 

 houdene aanteekeningen gebleken , dat NOORDKERK , 

 in dezen pleidooije , de vrijheid van Godsdienst en 

 gevvetcn op het mannelijklle verdedigd, en op on- 

 wederlegbare gronden heeft betoogd : dat het geloo- 

 ven of niet gelooven van waarheden onafhankelijk 

 is van den vvil der menfchen, en alzoo boven het 

 bereik van de voorzorge eenes Wetgevers, en de 

 beoordeeling en de beftraffing des Regters; dat het 

 fchenden van dit beginfel der voorvaderen de wa- 

 penen tegen den Spaanfchen TIBERIUS en zijne beu- 

 len in handen gewrongen, en aan dien dwingeland 

 de fchoonlle parel zijner kroon voor akijd ontvvel- 

 digd had; dat 's Lands Algemeene Staten dit begin- 

 fel altijd , en toen nog onlangs , hadden gehand- 

 haafd, door aan onderlcheidene gekroonde en onge- 

 kroonde magten van Europa te verklaren: ,,dat het 

 ^ in ons vaderland aan eenen ieder vrij ftond , zoo- 

 M danigen Godsdienst te belijden, als met zijn ge- 

 ^ weten overeenkomftig was ; - dat God zelf aan 



03 zich 



