TE POJ1PEJI OPGEGRA.VEN MENSCHELIJKEN SCHEDEL. 5 



tot nog toe als van Griekschen oorsprong werden afgebeeld. Ons zijn slechts 

 twee zoodanige afbeeklingen bekend geworden. De eerste afbecltling is die 

 van eenen bij Nola opgedolven schedel; zij word in 1820 door BLUMENBACH 

 in de zesde Decade zijner schedelverzameling in bet licht gegeven. De twecde 

 schedel werd in i854 door Dr. ALBERT CARUS in een graf op vijf voet diepte 

 onder den grond bij bet oude Cumae opgedolven, en in 1857 door zijnen 

 beroemden yader C. G. CARUS bescbreven en afgebeeld *. 



De onderzoekingen van RETZIUS haddcn hem reeds in 1847 tot bet be- 

 sluit geleid, dat de Griekscbe scbedels tot den brachycephalischen typus be- 

 booren {*. Tot staving van deze meening, bericp zich RETZIUS op den door 

 BLUMENBACH afgebeelden schedel, op de bcschouwing van een' Griekschen 

 geneesheer uit Corfu, die hem kort tc voren had bezocht, en op den schedel 

 van een kind van acht jarcn, vvclke bom door den Zweedschen gezant tc 

 Athene was toegezonden. DC schedel nu van Pompeji, welken wij afbeelden, 

 is mode duidelijk brachijcephalisch. Zijne mindere schoonheid en minder re- 

 gelmatige welving zijn bet gevolg van den ziekelijken toestand, waarin hij 

 zich bevindt. Ilet is te betreuren, dat cr nog zoo weinig bouwstoffen voor 

 eene elhnographische craniologie in de verzamelingen voorhanden zijn, bc- 

 paaldelijk vvat de oude bewoners van Europa betreft. In ons vadcrland al- 

 thans zijn alle ons bekende schcdelverzamelingen daaraan arm, terwijl zij 

 voor de bewoners van den Indischen Archipel en voor negervolkcn dikworf 

 rijk zijn. In dozen staat van zakcn, hcbbcn wij het niet onbclangrjjk geacht^ 

 dat de schedel, door den Prins van Oranje mcdegebragt, wicrd afgebeeld, al 

 is bet ook dat de ziekelijke ontaarding der beenderen iets aan de zuiverheid 

 van den vorm moge ontnomen hebben. Behalve het brachycephalisch ken- 

 merk, ontdekt men in hem een eigenaardig opklimmen in schuinschc rigting 

 van het achterhoofd naar voren en boven, als ook eene vrij hooge kruin. 

 Deze bijzonderheid meenen wij niet onvermeld tc mogen laten, omdat de Heer 

 voiv HEIDENSTAM, de bovenvcrmelde Zwecdsche diplomaat, aan onzen hoog- 

 geachten vriend RETZICS schreef, dat de boofden der Grieken in het algemeen 

 hoog en rond zijn. Van boven gezien, vertoont zich de omtrek des schedels 



* Ucbcr altgriechische Schadcl aus Grabern der verschwundenen alien Stadl Cumae in Unlcr- 

 llalien. Nova Act. Acad. Caesar. Leap. Carol. Natur. curios. Vol. XXVI, p. 1. Bonnae 1857. 



f Kongl. Vctcnskaps Akadcmiens Forhandlingar for den 8 September 1847, p. 207 211, in het 

 Duitsch vertaald door Dr. C'REPLIN in MCLLER'S Archiv f. Anal. u. Physiol. 1848, S. 388 ff. 



