THEORIE VAN HET INTENSITEITS-KOMPAS. 17 



A' en A" zijn dan de grenzen, binnen welke de afstand der beide naalden 

 moet vallen; men ziet dat zij meer verwijderd zijn naarmate de horizontale 

 intensiteit i kleiner is, en ook naarmate de naalden sterker gemagnetiseerd 

 zijn: want A" is, bij bijna gelijke naalden, altijd klein. 

 Stellen wij nog y 90% dan volgt uit (14) 

 A 



en dus 



~X 



iV 



(17) 



op de hoogte A'" maken de naalden eenen regten hoek met elkander, ieder 

 nagenoeg 45 met den meridiaan. 



Onder de slanden, welke de naalden kunnen aannemen, is nog een merk- 

 waardige stand, te weten deze, dat de zwakkere naald NZ (fig. 6) zich 

 regthoekig aan den meridiaan rigt, terwijl de sterkere N'Z' eenen kleineren 

 hoek met den meridiaan maakl. Deze laatste hoek AMN' heeft alsdan eene 

 waarde maximum. Dit volgt uit de vergelijking 



c- - 1 <* C . 



bin. cj, = om. <p, 



1 + 



Want difierentieerende, vindt men: 



1 Cos. cp Tang. q>' 



dq, = .- -dtp = _ d<p 



1 -(- Los. <f L ang. q> 



en 



Tang. <f' j (Tang. 3 <p' 



**V' -=-=; d > v + -i- Tang.<?' 



lang.y \lang.* qi 



waaruit voor <p = 90 en qp' < 90' 



noodwendig volgt d<p' = en d 2 ^' = negatief, dus <p' een maximum. 



Nog eenvoudiger, of liever aanschouwlijker kan men tot dit besluit ko- 

 men, door de bekende eigenschap, dat de toppunten van driehoeken, op de 

 zelfde basis beschreven, en waarvan de opstaande zijden eene standvastige 

 verhouding tot elkander hebben, in eenen cirkel-omtrek gelegen zijn, hier 

 toe te passen. Zij PRQ (fig. 7) de helft van dien cirkel, de meetkun- 

 dige plaats der hoekpunten C van den driehoek ABC (van fig. 5), wanneer 

 de zijden AC en BC veranderen, onder de voorwaarde van dezelfde betrek- 

 king te behouden; en trekken wij de raaklijn BR, dan is ABR blijkbaar 



19 



NATUCRK. VERB. DER KONIMCL. AKADEHIE. DEEL VII. 



