'28 TIIF.ORIE VAN 1IF.T IMF.\'SITEITS-KOMP\S. 



Indicti m nid goring is, dan mod (I ij) of in (lit geval (I -f p), ver- 

 meaigvuldigd wonlon met V \'~~ //'; men /id echter dat de liierdoor ont- 

 slaande verbelering niet grool xijn kan, /.oil's al was m overeenstcmmeml 

 md ecnc afwijking van '20% want dan nog zonde i T m 1 slechls 0,06 min- 

 der dan de ecnheid zijn. 



lid toeken in de nitfhrukking (20) gwfl to konnen, dat bij ecnen koers 

 Noord en cone helling over shiurboord, liel kompas naar het Ooslen zal af- 

 wijken, dat is naar de lij-zijde van het schip. Bij de waarneming van den 

 hoek i?, met den koers Oost, is ondcrslelt dat p toenam, bij eene over- 

 helling over stintrboord-z\]dc; hieniit volgl, dat het noordcn van hcl kompas 

 in dil geval zich naar dc lij-zijde zal verplaalsen. In geval de hoek tus- 

 schen de naalden van hcl Inlensiteits-kompas was afgenomen met den koers 

 Oost, en eene helling over sliiurboord, dan zoude de afwijking van het kom- 

 pas naar de locf-zijde plaats gehad hebben. In het algemeen zal de afwij- 

 king van het Noorden van het kompas allijd naar dc lij-zijdc of altijd naar 

 de locf-zijde plaals hebben, naar gelang, bij ooslelijke of weslelijke koersen, 

 (wanneer de cinden dcr kompas-naalden naar de boordcn van het schip ge- 

 rigt zijn) dc noord-einden naar de lij-zijdc of naar de loef-zijde getrokken 

 worden; zijn de noord-einden het vcrste van het boord, dat men besehouwl, 

 verwijderd, dan opent de hoek der naalden zich bij eene aantrekking naar 

 dat boord; zijn de noord-einden het naast bij hel boord dat men beschouwt, 

 dan sluit de hock der naalden zich, bij ecnc aantrekking naar dat boord, ver- 

 oorzaakt door een oprijzen, of nederdalen van het bcschouwdc boord. Hel 

 is op deze wijze ligt le onderschcidcn wclk boord hel Noorden aantrekl, het 

 lij- of hel /oe/"-boord, altijd bij oostelijke of westelijke koersen, en om, wan- 

 neer men dit weet, ook bij noordelijke of zuidelijke koersen le welen naar 

 welkcn kanl de afwijking door de overhelling voortgebragt geschiedt. 



Hel was van veel belang zoo men voor iedcre gegeven lengte en brcedte 

 de horizontal intensileit bekend had *; dan ware het ligt voor iedcre bcpaalde 

 plaals den hoek (?, en dus ook y, le vindcn welke de naalden van het In- 

 lensileils-kompas zouden moeten maken. Slellen wij toch in (19) MI en n 0, 

 dan komt 



* In hoe verre de bekende theorie van GAUSS en zijne tafelen vnii Inclinatie, Peclinatie en In- 

 t- ii-itcit hiervoor voldoende zouden zijn is onzeker. 



