THEORIE VAN MET INTENS1TEITS-KOMPAS. o" 



ceerde magnctismus ontslaande, tot geringe waarden hcrleid zijn, te geringer 

 naarmate de afwijkingcn zonder de staven, geringer waren. Zonder de sla- 

 ven had men loch, zcer nabij, voor a 0, a" = 90 



m = A + { (1 p)n> , n = B \ (1 +p) 3 wi. 



Door het aanbrcngen van de langscheepsche magneetstaaf wordt m veranderd, 

 n onveranderd gelaten en A tot mil herleid; dus heeft men met de lang- 

 scheepsche staaf alleen: 



m' = + 1 p*n* , n = B' 



Door het aanbrengen van de dwarsscheeps liggende staaf wordt n veranderd, 

 m' onveranderd gelaten en B' tot nul herleid, dns komt met de heide staven : 



m' = A' + \ (1 pY w' 2 , n' =, ( 

 Alzoo m 1 = \ (l p) 3 (B 1 >fi +p) 3 m' 2 } 2 == ^ (l p) 3 .B' 1 nabij , 

 en '= |(i +P) 3 "*' 2 = 1(1 P) 3 B' 4 // 



W is alzoo lot ecne grootheid der tweede orde, n' tot eene van de 

 orde herleid; deze laatste kan verwaarloosd worden, dus zal de Iweede of 

 dwarsliggende slaaf als goed geplaatst aangenomen mogen worden; terwijl 

 uit de waargenomen waardc van B' hcrekend worden kan, hoeveel de eerste 

 staaf nog moet verplaalst worden. Beter echter is het, uit hoofde der on- 

 vcrmijdclijke waarnemingsfouten, vooral op zee, om hehalven de koersen 

 N en 0, ook nog andere koersen in aanmerking le nemen, en om door een 

 langzaam verzetten, naar gelang de reis vordert, en naar gelang dc nood- 

 wendigheid zich vertoont, de staven steeds 200 goed geplaalst te houden, dat 

 althans de tweede magten der afwijkingen verwaarloosd kunnen worden, waar- 

 door de formulen (50) of (51) zouden toegepast kunnen worden, als men van 

 i genoegzaam zeker is. 



De reden waarom de staven M' en m', vooral de eerste, ook theoretisch, 

 niet terstond goed op den vereischten afstand geplaatst worden, is blijkbaar 

 daarin gelegen, dat het schip bij de eerste waarneming (fig. 8) niet Noord 

 maar slechts schijnbaar Noord, volgens het afwijkend kompas voorlag zoo- 

 dat dan ook de omwending van het schip N tot 0, slechts schijnbaar 90 2 

 bedragen kan. Indien bij de plaatsing van de staaf M', het schip juist in 

 den magnetischen meridiaan gerigt was geweest, dan zouden beide staven, 

 geplaatst bebben kunnen worden, zonder dat het noodig was het schip van 



21 



NATUCRK. VERB. DER KOKINKL. AKADEMIE. DEEL VII. 



