220 M. DE VRIES 



enkele gave mag ontbreken , alien moeten zij hare schatting bijdragen , om 

 tot de grootsche taak mede te werken. Verstand en gevoel, oordeel en 

 smaak, verauft en verbeelding, zijn even noodzakelijke vereischten; ja, de 

 meest verscheidene hoedanigheden van hoofd en hart moeten zich met 

 elkander mengelen : wijsgeerige scherpzinnigheid is evenzeer eene behoefte 

 als dichterlijke gloed. 



Is nu de mensch eenmaal met dezen heerlijken aanleg begaafd , dan is 

 het aan hem zelven overgelaten, dien te ontwikkelen en vruchtbaar te 

 maken. De studie, die hij daartoe moet aanwenden , splitst zich in twee 

 verschillende deelen : theoretische wetenschap en praktische oefening. Bei- 

 den zijn even onmisbaar, en moeten elkander ondersteunen. Van alle 

 oefening in het behandelen der taal is wetenschap de grondslag; waar deze 

 ontbreekt , is gene ondenkbaar , of zij staat gelijk met het ronddolen op den 

 oceaan, zonder poolster of koinpas. Maar ook wetenschappelijke kennis 

 alleen (wij zagen het reeds) is niet voldoende om tot de heerschappij over 

 de taal te geraken. Zij wijst slechts den weg aan, die daarheen leidt; 

 maar door inspanning en oefening moet men dien weg leeren bewandelen, 

 om dwars door alle moeilijkheden , over elke hindernis heen, als overwinnaar 

 den eindpaal te bereiken. Met andere woorden : de wetenschap schenkt 

 slechts volledige kennis van de taal en van al hare wetten en verschijn- 

 selen ; maar door oefening moet men den geheelen taalschat , den ganschen 

 inhoud der wetenschap, zich zoo volkomen eigen maken en in zich opne- 

 men , dat geen van beiden ooit zijne diensten weigert ; door oefening .moet 

 men zich die klaarheid van voorstelling , die snelheid van vinding, die 

 juistheid van keuze, maar vooral die vaardigheid in de behandeling , dat 

 gernak in de uitvoering verwerven, waardoor het kunstwerk, dat men 

 voortbrengt, zich in levendige frischheid vertoont, zonder van vermoeijenden 

 arbeid een enkel spoor te verraden. 



Slaan wij ten slotte nog een blik op de wetenschap, die bij de prak- 

 tische oefening ten grondslag moet liggen. Het is van groot belang , zich 

 een helder denkbeeld te vormen van haren aard en hare strekking. Waar 

 deze niet naauwkeurig bepaald zijn, loopt men gevaar van in beginselloos- 

 heid te verdolen of tot verkeerde uitkomsten te geraken, die, strijdig met 

 de waarheid, nimmer ten goede kunnen leiden. Helaas! onze vaderlandsche 



