192 P. HOFSTEDE DE GROOT 



et saxa arando tandem fatigantur et desistunt vel optimi. lilia deest pecu- 

 nia , vitae domuique sustentandae necessaria ; quare a doctrina excolenda in 

 opificiuni vile, sed lucrosum, sese recipiunt. Eatigati et fainelici desperant 

 tandeni pene omnes, deficiunt, mundi sequuntur viam servilem. Nam ut 

 semper pugnem, ut pugnent omnes, opus est ut cernamus, nos nobis 

 aliisque baud frustra dies noctesque impendere; opus est aliquo honoris et 

 applausus stimulo saltern a paucis, sed bonis profecto ; opus est adjumento 

 pecuniae , librorum instrumentorumque supellectile , quietae et tranquillae 

 vitae favore; opus est commercio discipulorum cum doctoribus et inter se 

 invicem, quo viva vox vitam inflet et spiritual, quo aemulatio excitetur, 

 alatur amicitia; opus est, si non locorum splendore et luxu, attamen 

 loco , quo sedeas et vivas et tecum habeas tarn res , quam homines , quibus 

 carere non possis. 



Scilicet non sic quidem a temporibus et locis pendet homo , ingenio et 

 voluntate liber, quin aliquarndiu saltern nonnulli ea superare possint, et, 

 invitis rebus omnibus, literarum causam sustentare et adjuvare. At habet 

 ingenii voluntatisque libertatem coelestem homo devinctam corpori terreno , 

 quo hac in vita carere prorsus nequit. Est haec nostra imbecillitas , quam 

 dissimulare et ignorare non possumus. Nos homines, semine Divino liberi 

 et ad perfectionem creati , natura sumus semper excelsi , conditione vero 

 his in terris saepe abjecti. Sumus multi hie quasi pueruli , blanditiis 

 et illecebris, mercede et adjumento ad consilium, cui vivimus, assequen- 

 dum perducendi; sumus omnes hie mortales, qui cibo, vestitu, domo carere 

 nequeunt. Numera modo, qui viri docti exstiterint, temporibus et locis 

 invitis ! Pauci sunt , collati cum his , nuniero infinitis , qui temporum et 

 locorum favore sunt usi. Sin populos integros contemplaris , nullus est , 

 qui cultus et humanus exstiterit, nisi saeculo literis oolendis apto, atque 

 scholarum bene instructarum adjumento. 



Quae quum ita sint, nos homines etiam in hoc felici literarum studio 

 simul et liberi sumus et pendemus ab aliis rebus ; sic quidem liberi , ut 

 ingenio ac voluntate impedimenta gravissima etiam superare possimus, sic 

 vero etiain dependentes , ut superare ea non possimus semper , non omnes , 

 non multi. 



