12 G. C. B. SURINGAR 



turn ad subtilissiinam et penitiorem , elementarem vocant , textuum et 

 organorurn fabricam investigandam. In quibus arcanae subtilitatis mysteriis 

 detegendis si nuperrime longe rnagis simus progress! , quarn Bichati tern- 

 pore fieri potuit, ecquis dubitet, causam quaerendam esse in novis aut 

 perfectioribus , quae ad organismi humani analysin adhibita fuerint, ad- 

 iumentis sive praesidiis ? Quodsi enim insignes cogitemus progressus , 

 qui in cognoscendis minimis, ex quibus fluidae et solidae corporis partes 

 conflatae sunt , elementis , qua nee manus pervenire poterat , nee acies 

 oculi penetrare, turn microscopii turn Chymiae organicae au-xilio, nostra 

 praesertim aetate , facti sunt , tune parum profecto abest , quin fateamur , 

 omuem in re anatomica ceterisque disciplines , quae naturales vocantur , 

 perfectionem , pro maxima parte , pendere a novis , quae nunc adhibentur , 

 artificiorum adiumentis. 



Neque alia est methodus perficiendae disciplinae , in qua de usu partium, 

 quae coniunctae constituunt organismum , probabiliter disputatur. Quid 

 enim in cognoscendis naturalibus , quas appellant , corporis eiusque partium 

 actionibus magnopere proficiemus, nisi sensuum nostrorum ministerio et 

 diversissimis horum adiumentis diligenter utamur? Admirabilem illam, ut 

 unum alterumve exemplum afferam , et prorsus singularem , quaeque , 

 quamdiu vivimus, nunquarn quiescit, actionem, qua spiritum vicissim 

 trahimus et emittimus , nemo intelliget , nisi prius , quid in pulmones 

 intret , quid ex his exeat , accurate cognoverit. Intricatum digestionis et 

 nutritionis negotium prorsus lateret, nisi, praeter alimentorum naturam, 

 diversa succi gastrici, bilis aliorumque menstruorum organ icorum elementa 

 arte detegi possent. Organa motus tandem , (ne de aure et oculo dicam , 

 qui ab omni fere parte , cum instruments physicis comparari merentnr ,) 

 organa motus igitur in quos usus sint, quibusque vicibus fungantur in 

 corpore , is demum intelliget , qui animadverterit musculos ceu funes sub- 

 tensos vectibus machinisque animalium ; qui adverterit tendinuni , in quos 

 desinunt , directionem ; ossium iuncturae genus ; ligamentorum formam , 

 quibus tamquam vinculis et retinaculis fulciuntur, et quae ex eodem 

 genere sunt alia. 



Itaque omne doctrinae physiologicae fundamentum prorsus empiricum 

 est , solis superstructum observatis et experimentis , quorum interpretatio , 



