100 J. H. PHILIPSE 



Maar , ik gevoel het , geeerde hoorders ! het uitgestrekte veld , hetwelk 

 zich hicr voor ons opent, mag niet vcrder worden ingetreden, hoe aan- 

 lokkclijk het raoge wezen. 



Die kweekscholen van kennis en deugd , die verlichte voorgangers van 

 het volk , genoten niet slechts bescherming en voorkeur bij hunne land- 

 genooten tegen al wat de onkunde dier tijden en de zedeloosheid der 

 bedelmonniken him trachtte te berokkenen , maar eerbied, ingenomenheid, 

 volgzaamhcid , hoogachting bij den bedrijvigen en voor ontwikkeling reeds 

 vatbaren inwoner dezer streken werd meer en meer hunne welverdiende 

 beloouing J ). 



Bijzonderheden tot staving verlangt zeker niemand uwer , mijne hoorders ! 

 Mijne toespraak toch in dit feestelijk uur mag zich niet door strengheid 

 van betoog of volledigheid eener verhandeling kenmerken. De voortreffelijke 

 mannen van dat tijdvak hebben alien hunne lofredenaren gevonden , en 

 hunne groote verdiensten, niet slechts met betrekking tot klassieke geleerd- 

 heid, niaar eveuzeer tot volksonderwijs , zuivering der godsdienstige be- 

 grippen , en hervorming van het maatschappelijk leven , worden zoo alge- 

 meen gewaardeerd , dat ik uwen smaak en uwe kennis zoude meenen te 

 beleedigen door meer dan eene bloote herinnering dier glansrijke tijden te 

 willen opwekken. 



De dienst , door THOMAS A KEMPIS aan de godgeleerdheid bewezen , 

 is wel eens vergeleken met den invloed van SOCRATES op de wijsbegeerte ; 

 en inderdaad, door leer en schrift van dien godvruchtigen man daalcle zij 

 uit den hoogen, ontoegankelijken kring, binnen welken vooroordcel haar 

 besloten hield, en verspreidde haren zegen in lagere gewesten 2 ). Maar 

 welke moet dan de invloed geweest zijn van eenen WESSEL GANSFORT, 

 eenen wijze en godgeleerde , wel blakende van ijver en liefde voor zijnen 

 Heer, maar wiens opgehelderde kennis en zuivere waarheidszin niets dulden 

 kon van het mysticismus dier dagen , waarmede hij zoo ruimscfcoots in 

 aanraking kwam. Gij weet het, hij was, door zijn opgeklaard verstand en 

 groote geleerdheid, de ziel der bijeenkomsten van al wat door kennis en 



') DELPKAT, Ferhwdeling , bl. 257 vgg. 

 ') DELPBAT, t. a. pi. bl. 259. 



I 



