238 Van de Ziel'ten , welhn ult de Kattturlyle 



Edant kreeg 'er ook een weinigje van. In hefc 

 jaar 1771. heeft men 'er aldaar maar twee lyders 

 aan gevonden. By de Febres mi/tares heefc 

 men alhier nooit Petechien gezien. Pur- 



mrland , zoo digt aan Waurland liggende , 



denkt 



bovett aarde , en 27 lagen ziek aan eene Rotkoorts , die veel 

 bcruuiuwdheid in de keel gaf , en zich ook te Edam aan twee 

 cchte lieden , door de meid , die hcrfteld was, befmet zynde, 

 ontdekte , cnwelke hen ; twee dagen na elkanderen heeft weg- 

 peruke; doch fcheen niet verder te gaan, tenminflen nier met 

 die toevallen. Men had dezelve twee jaarcn te Edam nu en dan 

 gehad, wanneer de lyders aanftonds buiten kennis geraakten : 

 ook dtezen winter me^r onder het gemeen vernoomen. Die 

 ze toen kregen , herftelden ; ze fcheenen goedaartiger. To 

 Edam had men enkelde Voorjaars-koortfen gehad. 



De Rot-koortfen te Wormer , waren door befmetting van 

 Wonnerveer , alwaar die Koortfen voornamentlyk rcgeerden , 

 en by het fchryven van het berigt (21. Mey 1775.) n 

 heerfchten , naar het gemeen gevoelen ovetgebragt : alwaar 

 dezelve al vroeg in het voorjaar begonnen waren. De eene 

 Doctor zeide , dat het Rot-koortfen waren , de andere niet. 

 De Cbirurgyn noemde het Gal-koortfen , die evenwcl , naar 

 zyn voorgeeven , tot Rot-koortfen overgingen. 't Geen op 

 het zelfde'uitkomt, en uit de doodelyke toevallen , beneden 

 beflist wordt. Het getal der'dooden was niet zeker te bepaa- 

 len : te Wormerveer was het zelve nogthans meikelyk me^r , 

 dan te Wormer. 'Er ftierven me^r aan deeze ziekte , dan 'er 

 van herftelden : in een huishouden zyn Vader en Moeder 

 daar aan geftorven , en de Zoon en twee Dogters gebe- 

 terd : een Cbirurgyn is 'er zelfs door befmet geraakt , en 

 daaraan overleden ; een Cbirurgyns knegt ook befmet , maar 

 jgerfteld. Naar het zeggen van den Cbirurgus zoude aderlaa* 



ten voor de patienten doodelyk zyn. De ziekte heeft 



ook by fommigen veele lichaams - verrottlngen gemaakt .' 

 verder waren 'er fluiptrekkingen en flaapen mede verzeld : 

 ftuiptrekkingen werden doodelyk bevonden ; maar de ilaap 

 bragt herftel tewege. Hoewel men te Wormsruser een te- 

 geiigefleld geval heeft hooreii verhaalen. 3 



