C *<> 



\ 



Klasfe vervat In cene tweelcdige vraag, haar door het Ministerie van Binnenlanct- 

 fche Zaken voorgehouden , naar aankiding van het rekest dcs Hecrcn P. j. LE CHERF, 

 verzoekende, ora met het uittrekken van falpeter op gelijke wijze tc mogen voort-- 

 gaan, als hem ondcr het Fransch Beftuur was vergund geworden. 



Op de eerfte vraag des Ministers, ,,in hoe verre het voor het belang van het 

 ., Rijk , en ter bevordering van Industrie nuttig en noodig zoude kunnen geacht 

 ,,worden, het trekken van falpeter aan te moedigen en te begunftigen," maakte 

 de Klasfe , op het ingcwonnen advies van hare Leden , VROLIK , FLORYN en SER- 

 RURIER , geene zwarighcid te antwoorden , dat het inderdaad van belang fchijnt 

 eenen tak van nijverheid aan te moedigen, die werkzaam is onurent grondftoffen, 

 welke binnen 's lands gevonden worden en geene waarde hoegenaamd hebben, bijal- 

 clien zij niet tot een dergclijk oogmerk kunnen worden aangewend. 



Het groot bczwaar intusfchen voor vele inlandfche fabrijken beftaat doorgaans 

 in de moeijelijkheid , om hare waren tegen den laagften marktprijs van buitenland- 

 fche produkten te kunnen leveren ; een bezwaar , hetgeen ook eenigzins fchijnt te 

 drukken op de falpeterfabrijken, die men hier te lande zou willen begunftigen. De 

 gewone prijs toch van 100 f6 Oost-Indifche falpeter, met 25 pet. rafactie, bcdraagt 

 in gewone tijden nict meer dan 34 of 36 guldens, en het is nict zonder voorbeeld, 

 dat men die zelfde hoeveelheid voor 16 guldens heeft ingekocht, eene prijs, waar- 

 omtrent het te bezien zal ftaan , of men in vredes tijd en bij vrijen ha'ndel wel zijne 

 rekening zoude vinden in het bewerken en afleveren van inlandfche falpeter. 



Er doet zich echter nog een nieuw bezwaar op in de tweedc vraag des Minis- 

 ters , of namelijk het trekken van falpeter zoude kunnen en behooren te worden 

 ,,toegeftaan op grond dcr wetten en reglaiienten , welke daaromtrent in de zuide- 

 ,,lijke Provincien zijn ingevoerd, of geregeld door zoodanige andere, als daarom- 

 ,,trent nog verder zouden kunnen geftatueerd worden." 



Want, om op deze vraag naar eisch te kunnen antwoorden , zoude men met 

 dat gedeelte der Franfche wetgeving* en adminiftratie , hetwelk daarop betrekking 

 heeft , ten voile moeten bekend zijn , en voorts onderzoeken , in hoeverre hetzelve 

 met de Grondwet van het Rijk der Nederlanden, met de burgcrlijke vrijheid en het 

 regt van eigendom al dan niet overeenkomt. Waaromtrent de Klasfe de vrijheid 

 nam zich te verfchoonen, op grond vooral, dat de oplosfmg van dit tvveede vraag- 

 punt niet wel kon te pas komen v<56r dat de mogelijkheid zal bewezen zijn, om 

 . met voordeel zulk eene fabrijk, door alle tijden heen, aan den gang te houden. 



