C 15 ) 



CORPUT betrekking had, in verband met andere fabrijken en trafijken van gclijkcn 

 aard, en hieruit him advies aan het Gouveraement op te maken. 



Uit tlerzelver navorlchingen uu bleek, clat het eigeuaardige dezer fabrijk bepaalde- 

 Ujk daarin gtlegen is, dat de grondftoffen uit haren oorfpronkelijkeu ftaat van ruwte 

 en grofheid tot den hoogften trap van fijnheid en zuiverheid gebragt en vcnverkt 

 wordcn. 



-. 



Dat wijders en de waarde zelvc der eerfte grondftofFen , en de uitgebreidheid en 

 kostbaarheid . der werktuigen , behoeften en inrigtingen , met welke aan meer dan 

 honderd perfonen arbeid en beftaan voor geheelc luiisgezinncn verlehaft wordt , dit 

 etablisfement tot ecn zeer aanzknlijk kapitaal hcbben doen ftijgen ; dat het dcrhal- 

 ve allezins te bejammeren zou zija , bijaldien door het nevens oprigten van eene 

 dergclijke grosfierderij , waaimede zlj door eenen ondankbaren vreemdeling, welke 

 bij hen in gunst was opgekweekt, fchenen bedreigd te wordcn, dezc fchoone 

 fabrijk en trafijk in gevaajr van kvvijning of geheele veniietiging gebragt wierdcji. 

 I let kvvam om deze redenen ook aan de Eerfte Klasfe wenfchelijk voor., dat er 

 van nu af, en ten minfte gedurende de eerstvolgende vijftien jareii, gecne nieuwe 

 arque of grosfierderij in goud- en zilverdraad binnen het noordelijk gedeclte van het 

 R.ijk wierd qpgerigt of in werking. .gebragt. Of echtcr deze wensch der. Klasfe bij 

 het Gouveraement in een dadelijk befluit verkeerd werd, is haar onbekcnd gebleven. 



Meer zekerheid wcdervoer den uitflag barer wcrkzaamheden , ten twecde male met 

 het Amfterdamsch kimst-cement ondcrnomen. Doch alles , wat ten dicn opzigte 

 is voorgevallen , reeds door den druk algemeen verkrLjgbaar gcfteld zijndc , zoude het 

 overtollig kunnen geacht worden met de vermelding dezer zaak op nieuw op te 

 treden. 



Ik mag echter niet met ftilzwijgen voorbijgaan , dat zelfs dit tweede uitgebreid 

 verflag van proeven met een kunstgewrqcht van inlandfche nijverheid, dat voor 

 bet van biriten ingevoerde tras niet behoeft onder te doen , gcenszins de .pogingen 

 konde wcerhouden van een groot aantal kooplieden in buitenlandfche tras , om de 

 kracht van 's Rollings befluit, tot bevordering -van het algemeen gebruik dcztr in- 

 landfche metfelfpecie , geheel te verlammcn en buitcn werking te ftellen. 



Zij begeerden narnelijk, in een rckest aan Zijne Majesteit: 



1. Dat er nadere vergelijkende proefnemingen op het Dordfche tras en Amfter- 

 damsch geoctroijeerd kunst-eement zouden genomen worden , en zij deze 

 proeven door hunne Gecommittecrden doen bijvvonen, ten dnvis . . pertbonlijk 



aan 



