196 I. A. C. ROVERS 



una cum gentis sermone eximiae pulchritudinis monumenta , iuventutem 

 generis humani spirare visa, certissima humanitatis indicia. Neque ea, 

 quae ingenii animive sunt, in accessionem veniunt vel ornamentorum causa 

 conferuntur; sed in iis, quae acciderunt, eo graviorem locum tenent, quo 

 efficacius fere reliqua provocant et moderantur. Nam iusta omnium intel- 

 ligentia agitur, quae, Historiologia iudice, quando parata est? Si nocturnis 

 chartis impallueris infinitamque rerum copiam, e fontibus haustarn et Cri- 

 tic-a expurgatam, mente comprehenderis ? felicem ilium, cui constans et 

 perpetua discendi cupido hanc scientiam largita sit ! Nam ipsa quidem non 

 est ultimmn iilud et extremum quo referantur omnia , quod cum Ran- 

 kianae scholae reprehensione monuit Schlosserus, sed ex ipsa tamen 

 efflorescit ampliora consequendi facultas, spes omnino, studio insinuandi 

 temetipsum in variorum temporum indolem aucta, fore ut mentis oculo 

 ipsam cernas gentium vitam. Haec demum vel iusta intelligentia dicenda 

 est vel effectrix eius et certissimum argumentum. Sed eo, inquit, prin- 

 cipes quoque narrationum fictarum scriptores nostra aetate sibi tendendum 

 esse statuunt. Sit ita. Nihil hoc ad rem praesentem , quamquam inqui- 

 rendi diligentiam probat studiorumque , in quae illi scriptores incumbunt, 

 gravitatem. Quarum quidem laudum fructu quantopere , ut his utar , Charikles 

 Beckeri Iter AnacJiarsidis superat a Barthelemyo conscriptum ! Equidem , si de 

 Historiographia agerem, earum exponere conarer narrationum indolem, quae 

 ab Historia nomen habent , ut neque varia scriptionis genera neque modum 

 me confundere appareret, quo singulae mentis vires in iis praesto esse de- 

 beaut. Nunc autern id tantum habeo quod respondeam, ex illo scripto- 

 rum numero eos certo suspiciendos videri, quos falsas historicorum opiniones 

 erroresque diuturnos detexisse et sustulisse novimus; cuius rei exemplum 

 ab Aug. Thierryo e rebus Angliae seculi undecimi affertur ipsi unum in 

 paucis iucundum J ). Sed illuc revertor. lustam illam , quam indicavi, 

 intelligentiam qui expetit, miretur necesse est, praestantissimo rerum An- 



*) Pour tous ceux , qui avant ces derniers temps , ont traite 1'histoire d'Angleterre , il 

 n'y a plus de Saxons aprts la bataille de Hastings et le couronnement de Guillaume-le- 

 Batard; il a fallu, qu'un romancier, homme de genie, vint reveler au peuple anglais que 

 ses a'ieux du onzieme siecle n'avaient pas tous ete vaincus dans un soul jour. Aug. Thierry, 

 Hist, de la conquete de I'Awjlet. par lea Normanda, Introd. p. xvi. 



