266 OPENBARE VERGADERING DER EERSTE KLA.SSE. 



Wetenschap, en men zal dooden, wat door zijn leven onze ak- 

 kers, bosschen enjusthoven beveiligt, en men zal sparen, wat ons 

 nadeel toebrengt (18). De Noord-Amerikanen hebben de belan- 

 gen van hun Vaderland verzaakt en zich aan de bespotting prijs- 

 gegeven, toen het bleek, dat hunne oogst gedurende twee jaren 

 door een insect was vernield, zoodat radeloosheid en bongersnood 

 plaats grepen, de Gezanten om strijd elk met zijn Hof notaas wis- 

 selden over de middelen, om bet vreesselijk kwaad te stuiten, 

 en de geraadpleegde Geleerden geenen raad geven konden , dewijl 

 niemand den aard of de gestalte van bet vernielend insect be- 

 boorlijk kende en aanduidde, en men bet bescbreef op eene wijze, 

 waaruit alleen bleek, dat het ook vliegen kon (19). 



Het landbouwkundig stelsel in elk land is grootendeels afban- 

 kelijk van den grond ; zijne wijze van vorming en oorsprong ko- 

 men derbalve bier bet eerst in aanmerking en daarop beboort in 

 de eerste plaats gelet te worden. Doordien de Nederlandscbe 

 bodem niet tot de oudste geologiscbe tijdvakken, maar voor een 

 klein gedeelte tot het derde en vooral tot het laatste tijdvak be- 

 hoort, en er thans nog vorming van onzen grond plaals heeft, zoo 

 is hij door deze vorming geschikt voor de verschillendste wijzen 

 van bebouwing. Ddar is, gedurende het tijdvak van het dilu- 

 vium , de heigrond met zijne keisteenen en heuvels gevormd ; bier 

 ligt die zelfde oudere grond dieper en is door later gevormden 

 overdekt. Daar hebben rivieren den vruchtbaren kleigrond of 

 grindhoudend /and afgezet; ginds heeft de zee, in hare beweging 

 vertraagd , weder vruchtbare klei op zand en schelpen laten be- 

 zinken , waarvan in onzen leeftijd vele duizende bunders polder- 

 derland zijn ingedijkt. Daar hebben de winden en de zee el- 

 kander in de voortbrenging van den duingrond geholpen en de 

 geestgronden voortgebragt; ginds zijn uit de slooping van wou- 

 den de booge veenen ontstaan, en elders zijn daaruit en uit 

 ontboiidene watcrplanten de lage veenen gevormd, en hier en 

 daar zien wij die vorming van den grond door de werking van 

 zee- en rivierwater als onder ons oog plaats hebben. Heeft de 

 Natuur in hooge bergachtige streken rotssoorten opeengestapeld , 

 die tot voortdurende onvruchtbaarheid gedoemd schijnen; heeft 



