280 OPENBARE VERGADERING DER EERSTE KLASSE. 



(16) Behalve wctenschappelijke plautenkundige kennis, wordt ook de landbouw- 

 kundige kennis van de onderscheidene halmgewassen, peulvruchlen , dopvruchten , 

 voedergewassen , olie-, verw-, specerij-, spin- en andere planten en van opgaande 

 en vruchtboomen vereischt. Ik zou de grenzen, die ik mij voor deze aanteeke- 

 ningen heb moeten stellen, tc ver overschrijden , indien ik slechts eenige der ge- 

 schriften over deze ondenverpen \vilde vermelden. In bet Handboek voor de Vader- 

 landsche Landhuishoudkunde , van den Hoogleeraar c. A. BERGSMA, viudt men vclcn 

 derzelven opgegeven. 



(17) Er zijn in ons Vaderland belangrijke bijdragen geleverd tot de veredeling en 

 bet bewaren der paarden en runderen bij hunne oorspronkelijke deugden, zoo als 

 in bet Magazijn van Vaderlandschen Landbouw, en in de Verhandelingen van de Maat- 

 schappij van Landbouw. De schaapsteelt daarentegen wcrd gedurende langen tijd min- 

 der aangemoedigd en door wetenschappelijke onderzoekingen ondersteund. Behalve 

 de vertalingen van de werken van LASTEYUIE, DAUBENTON en RIBBE over dit onderwerp, 

 bezaten \vij daarover" bijna geene oorspronkelijke opgaven, dan van de Commissie 

 van Landbouw in Groningen, in den door haar- uitgegeven Staat van den Landbouw, 

 in 1821 uitgegeven, en van de Commissie van Landbouw in Gelderland, in de Sta- 

 tistieke Beschryving van Gelderland, Arnhem 1826. Des te belangrijker is alzoo 

 de uitgebreide arbeid , door den Hoogleeraar A. NUMAN daaraan besteed in zijne 

 Handleiding tot de Inlandsche Schaapsteelt , inzonderheid met opzigl tot verbetering der 

 wol, geplaalst in bet Tijdschrift ter bevordering van Nijverheid, Deel II, bl. 243, 

 385, 589, Deel III, bl. 11, 261, 414, 570; Deel IV, bl. 1 ; Deel V, bl. 211. 

 Belangrijk zijn ook de pogingen tot veredeling der Schapen, door dc Heeren j. CA- 

 ZAUX en i. G. J. VAN DEN BOSCH in bet werk gesteld, en waarvan mededeeling ge- 

 daan is in bet genoemde Tijdschrift, Deel VI, bl. 564, Deel VII, bl. 66 en 297, 

 en Deel VIII, bl. 96 en 651. Ik mag bier niet onvermeld laten de Mededeeling 

 omlrent de Schaapsteelt, gedreven wordende op zware zand- of duingronden in Zuid- 

 Holland, Deel V, bl. 617, en de Veredelde Schapenteelt , in verband met den Land- 

 bouw in Zeeland, door i. G. j. VAN DEN BOSCH, Middelburg 1843, en bet berigt 

 over stalvoedering van i. TONCKENS, in bet Tijdschrift, Deel IV, bl. 264,enein- 

 delijk, de Mededeelingen betreffende de stalvoedering van groot Vee en Schapen, D. VI, 

 bl. 310 en 670 en Deel VII, bl. 296 en 659. 



(18) Over de insecten en andere oorzaken, die de verschillende gewassen, gedu- 

 rende de ontkieming , verdere ontwikkeling , in den bloeitijd, en gedurende, en 

 na dc vruchtzetting , benadeelen, bestaat ecn aanzienlijk aantal belangrijke gc- 

 scbriften. In de Grundsiitze der teutschen Landwirthschaft von JOHAKN BECKMANN, 

 Sechste Ausgabe, G6tlingen 1806, zijn de voornaamsten tot op dien tijd vermeld. 

 Men raadplege over de zoogenaamde koornwurmcn, S. 183; over onderscheidene 

 ziekten der granen, S. 187 190; over insecten, die bet graan benadeelen, 

 S. 193; over de dieren schadelijk voor voedergewassen en moeskruidcn, S. 239 

 en S. 348; over hetgeen de vrucbt- en woudboomen benadeelt, S. 421 425 en 

 S. 515 519. Over de ziekten der ooflboomen en derzelver genezing kan men 

 raadplegen, x. w. FREYER en }. TH. FLOK jn do Verhandelingen van de Holland- 



