( 143) 



ontlasting na de ziekten , want , wanneer de werking 

 der laxantia ophield , waren de meeste lijders weldra 

 verftopt , dik en opgeblazen , electuarium lenitivum 

 met rheum , rheum met cremor tartari waren na de 

 ziekte zeer dienftig (*). 



Wanneer (even als dit ook in 1775 te Kampen en in 

 1809 op Walcheren plaats had) de buiksingewanden 

 hoogst gevoelig waren , en er eene roosachtige ontfteking 

 der ingewanden fcheen plaats te hebben (f) , waren alle 

 eenigzins prikkelende middelen nadeelig, en men moest 

 zeer voorzigtig zijn in het toedienen van braak- en buik- 

 zuiverende middelen , zoodat de gewone purgantia als 

 senna , middenzouten , tartar, emeticus, ja zelfs Com- 

 wijlen geringe giften van nitrum , sal polychrest , spir. 

 minder eri , cnz. gebeet niet verdragen werden , dikwijls 

 overmatige braking en hypercatharsis , eigenwilligen buik- 

 loop , (die wel fomwijlen zeer heilzaam , doch ook meer- 

 inalen zeer fchadelijk was , zoo dezelve niet tijdig be- 

 teugeld werd,) en andere zeer onaangename toevallen 

 voortbragten. Ook verkoelende zuren werden zeer 

 moeijelijk verdragen en de zuren uit liet plantenrijk, 

 met bloed- en galzuiverende extracten, waren dikwijls 

 voor de ziekte niet vermogend genoeg , terwijl foms 

 eenige bloedzuigers , op den buik aangelegd, meestal 

 (lechts verzachtende , openende , afleidende en bedarende 



mid- 



(^) BANGA, bl. 127, 130. FRICKE , t. a. pi. JORRITSMA, bl. 7, 

 06. THUESSINK, bl. 24. MULDER en ROELANDS, bl. 18. VITRINGA 

 COULON , Een Woord^ bl. 7, 8, 9. 



Cf.) Med. Chir. Transactions of the Med. Chir. Societ. of Lon- 

 don, Vol. Ill, of HUFELAND, Journal, April 1824, f. 8991. COU- 

 LON, bl. 4, 5. Per/lag van de te Groningen waargenomene ziek- 

 ten, bl. 69 noot, bl. 76. 





