( 132) 



Zetland moest men , uit hoofde der groote gevoeligheid 

 en pijn in den onderbuik , met braak- en purgeermidde- 

 len zeer voorzigtig zijn, en kwamen in het begin fom- 

 tijds aderlatingen, veelal verzachtende , verkoelende en de 

 uitwafeming bevorderende middelen in aanmerking. La- 

 ter gebruikte men met veel nut herhaalde braakmiddelen 

 uit ipecacuanha en tart. emet. , zachte , verkoelende , 

 oplosfende laxeermiddelen , tamarinde, casfia , fenna-bla- 

 den 9 manna, cremor tartari , rhabarber, chicorei, po+ 

 tio riverii , enz. ; fomwijlen diaphoretica , dikwijls ver- 

 dunnende, waterachtige planten- of mineraalzuren, met 

 honig zoet gemaakt , wei van karnemelk , af kookfel van 

 gerst , met room van wijnfteen en falpeter, dun uitge- 

 gist bier, citroenlap, gelei,van aalbesfen , Seltferwater, 

 Rijnfche wijn , enz. 



De toen veelal plaats hebbende dysenteric in Kampen 

 hield niet op , voordat men bij toeval ontdekt had, dat 

 vruchten alleen dezelve ftuiten en genezen konden. Wan- 

 neer echter de koorts hevig was , en er dringende toe- 

 vail en , als flaapzucht , enz. aanwezig waren , moest 

 men al dadelijk den peruviaanfchen bast in groote giften 

 gebruiken , hetzij alleen of met andere middelen verbon- 

 den. Voorts kwamen hier ook veelal omflagen van azijn 

 en water om het hoofd , mostaardpappen , Spaanfche 

 vliegpleisters , enz. te pas , en na de .ziekte bittere , 

 aromatifche en ftaal middelen en eene goede gefchikte di- 

 eet. Te Groningen gaf men eerst ipecacuanha met sal 

 ammoniac , daarna purgantia met extract a amara en 

 vervolgens den cort. peruvianus in mime giften en wel 

 in substantie (*). De 



(*) Natuuf' en Gcncesk, Corresp. Societeit, Deel 1, Stuk 4, 



bJ 



