(00) 



voor alles wat hem moest aangaan, gepaard met eene 

 diepe flaapzuchtigheid , ftille , mijmerencie , rsvelende 

 ijlhoofdigheid , liggen op den rug , halfgeflotene oogen : 

 opgetrokken knieen , pluizen op de dekens ; alle gewaar- 

 wording en bevatting fcheen uitgedoofd. De pols is 

 klein , (lap of ingezonken en zeer langzaam ; btjzonder 

 flekende hitte der huid , eene zeer drooge , bruine , 

 foms zvvarte en als gerookte tong, fomtijds geribd of 

 gekloofd; de tanden en tandvleesch met eene bruine, 

 rottige flijm bezet ; een bijzondere trek naar bier, wijn 

 en hartverfterkende middelen , eindelijk fpruw , hik , 

 iluipen, peestrekking , blutsvleklcen , klam zweet, mete- 

 or ismus^ onwillige afgang en waterlozing , enz. 



Slaapzucht kenmerkte vooral den aard dezer koortfen. 

 Dezelve heerschten vooral in die plaatfen om Utrecht , 

 welke veengrond hebben; in Kampen waren dezelve ook 

 zeer kwaadaardig; in Breda en in den Bosch kenmerk- 

 ten onze koortfen zich door aanhoudenden flaap , gedu- 

 rende den aanval, waarom zij ook te Kozcndaal als 

 fcbris apoplectic a worden opgegeven. Te Zevenbcrgen 

 zag VAN DER LINDEN de zwaarfte toevallen derzelve voor 

 hculfap verdwijnen. Te Zicrikzee eindigden de zenuw- 

 koortfen door eene gunftige opzwelling der oorklieren, 

 tervvijl in 1790 in den Haag deze opzwelling een on- 

 gunttig teeken werd bevonden. In den Brlel begon de 

 aanval der tusfchenpoozende koorts deeds met beroertej 

 zinvang en fluiptrekkingen , die door den koorstbast alleen 

 geftuit werden. Indien deze te Franeker en Kampen niet 

 tijdig genoeg gebezigd wcrd, was de derde aanval doo- 1 

 delijk en de lijder ftierf in den ftaat van bcroerte. Te 

 Harlingen zag KHUSEMAN in de aanvallen ijlhoofdiglieid, 



we- 



