(75 ) 



koorts verb effing waarnemen. Zij heerschten epidemisch door 

 Groningerland,Vriesland, Amfterdam^ Leiden^ Alkmaar 9 

 enz. , waren op fommige plaatfen zeer hevig en fleepten 

 vele duizende menfchen ten grave (b. v in Amfierdam 

 I 395^> en in 1728 nog 1 1,164)* Zij werden in Hol- 

 land galkoortfen genoemd , en waren , volgens TRONCHIN , 

 met allerhande kwaadaardige verfchijnfelen vergezeld , en 

 zoo doodelijk , dat zij naar pestkoortfen geleken en 

 zelfs dien naam bij andere volken verkregen, en MUS- 

 SCHENBROEK vcrzekeft, dat dezelve in het volgende-jaar 

 zwaarder en hardnekkiger terugkeerden bij hen , die , in 

 het vorige jaar zich in tlolland ophoudende , aldaar door 

 de heerfchende koorts waren aangedaan gevveest. De 

 zieken klaagden vooral over groote benaauwdheid op 

 de hartkolk en een gevoel, alsof zij met eene pers toe- 

 gedrukt werden , grooten dorst , walging , braking , fom- 

 ttjds mst buikloop vergezeld , geweldige pijn in het 

 hoofd, kolijkpijnen en volgens van SWIETEN over alle 

 die verfchijnfelen, welke in de hiermede overeenkomende 

 ziekte van 1719 hadden plaats gehad ; zij heerschten , 

 volgens hem, ook epidemisch in 1729, 1730, 1732, 

 en 1736 (*> 



Wederinltortingen waren na deze epidemic, zoowel 



als 



O) G. L. B. SWIETENIUS, CottStituttQ eptdemlca et tnorbi potts- 

 simunt L. B observati, ex ejusetem adversaries edidit MAX. STOLL. 

 Tom. I, p. 350 sqq. MUSSCHENBROEK, Uitgelezene Verhandtlin~ 

 gen* Deel I, bl. 173. TRONCHIN , Uitgez. tferhandel., enz. 1757, 

 DqeJ II, bl. 598. TROMCHIN, over het kolijk van Poitou, bl. 22. 

 Omtrent.Groningen, Krony'k van Groningen en Ommelanden ,Oron. 

 I743> bl. 282 en volg. Over Alkmaar^ fhll. Maatjcli. der Weten- 

 fchapfen te H<irlevi, Decl XIV. 



