(219) 



van de lagere aan zee gelegene gedeelten van Overy'sfel 

 en Gelderland met vreeze hunne opmerkzaamheid op de 

 voor- en najaarsftormen en fpringvloeden , die op onder- 

 fcheidene tijden zoovele verwoestingen hebben aangerigt , 

 zoodat men er dikwijls niet alleen zijne bezittingen ter 

 prooi der wateren zag , maar ook vaak , in naastvolgende 

 heete zomers , door volksziekten werd aangetast , die 

 vele brave burgers ten grave ileepten. 



Na de overftroomingen van 1554 en 1556 heersch- 

 ten te Amflerdam en Alkmaar in 1555 en 1557 hevige 

 koortfen, die zelfs voor pestaardig gehouden vverden; 

 gelijk men in oude tijden vele kwaadaardige of rotkoort- 

 fen met dien naam beflempelde , offchoon de onderfchei- 

 dende kenteekens niet aanwezig waren, FORESTUS (*) 

 zegt van deze epidemic , dat de dampkring eenige dagen 

 v<56r hare verfchijning , met dikke ftinkende dampen ver- 

 vuld geweest was , welke voorzeker aan de wateren ont- 

 wrongen werden , door de drooge hitte der maand Julij 

 en August. , waarvan DODON^EUS (f> fpreekt, in des- 

 zelfs zeldzaam exemplaar. Uit het verhaal van FORES- 

 TUS blijkt het dtiidelijk , dat deze epidemic geenszins 

 pestaardig was , maar vele overeenkomst had met de 

 koortfen, welke de jongfle volksziekte in Groningen en 

 Vricsland opleverde ; zijnde er in 1557 vele lijders aan 

 aanhoudende of dubbelde anderdaagfche , minder aan ge- 

 regelde tusfchenpoozende koortfen geftorven. 



Behalve dat het, volgens een' gedenkpenning van 1562 , 

 waarfchijnlijk is, dat Holland en Zeeland in dar jaar 9 



door 



(*) Obs. et curat. med. lib. VI, obs. i et ix. (t) Medicinal, 

 observ*, cap. ax. 



