( 223 ) 



fterfte aan onder de inwoners van Zutd- en Noord- Hol- 

 land, of West-Vriesland ^ bijzonder te Leiden v& Haar- 

 Ism. Behalve SYLVIUS (*) heefc TANCIS (f} de moord- 

 dadige uitwerking dier ziekte befchreven. 



Te Haarlem rukte dezelve vvekelijks 90 menfchen vveg , 

 en te Leiden ftierven aan dezelve , gedurende de vier 

 maanden , dat zij er het hevigst woedde 5 elke week 3 

 a 400 menfchen j zoodat er in het geheel 7000 inwoners 

 van Leiden door ten grave gefleept werden : voegende 

 SYLVIUS er bij , plurimi ac pene omnes 9 in hac urbe 

 degentes , ilk fue rum correpti ," en verder: pri- 

 mariorum incolarum partes du<z tertice, ejus fuere e 

 media fitblata" Bovenmatig drooge zomerhitte be- 

 vorderde toen de uitdamping der moerasfen. Te Lei- 

 den voegden zich bij de ftinkende moeraslucht der nabu- 

 rige lage landen en poelen , de uitwafemingen van den 

 gedurig vernieuwden toevoer van zoutachtige en flijkige 

 VLiiligheden 9 die uit de omftreken naar de fladsgrachten 

 afvloeiden 9 dezelve verontreinigden , en alzoo de oorza- 

 ken voor de fterfte aldaar aanmerkelijk vermeerderden , 

 vooral daar deze drooge hitte in Augustus ? September en 

 October nog door geen' regen of wind gematigd werd. 

 Tot voortbrenging of vermeerdering dezer endemifche 

 herfstkoorts , fchijnt de overflrooming van 5 December 

 1 655 9 als wanneer de zee op onze kusten zoo hoog werd 

 aangedreven , als men geloofde federt acht eeuwen niet 

 gebeurd te zijn , in hare gevolgen nog een' fchadelijken 

 invloed uitgeoefend te hebben , zoo door het brak ma- 

 ken 



C*0 Prax. med. : app. tract, 10 63 seqq. () Diss. tned. de 

 morb. epid. au. 1670 L. B. Vlclnlsque locis obs. 



