(264) 



leen derzelver zamenloop in ftaat was , om in het organisch 

 levend menfchelijk ligchaam eenen toeftand voor te berei- 

 den , die tot de volksziekte kon overgaan. Land- , wa- 

 ter- , Jucht- en wetegefteldheid moeten , in verband met 

 *s menfchen levenswijze , daartoe zamenwerken. Daarom 

 zegt HIPPOCRATES : (*) Morbi oriuntur turn ex victus 

 w ratione turn ex acre cujus inf pi ratione vivimus" Be- 

 halven de reeds gemelde oorzaken , droegen dus ook alge- 

 meene dwalingen omtrent de noodige gezondheidsregelen, 

 of verkeerdheden in leefregel aangaande fpijs en drank , 

 zoowel als betrekkelijk de kleeding , bij , om de ligcha- 

 men voor die koortfen meer vatbaar te maken 5 daar alle 

 deze oorzaken zamenwerkten , om ziekten voort te bren- 

 gen uit fibr. debilis , torpor folidi vlvi inert gluten et 

 fpisfetudo humorum imprimis bills." 



Hoewel ons Vaderland, door zijne natuurlijke Jigging, 

 vruchtbaren grond , welige weidelanden en gelegenheid 

 aan zee , goeden voorraad van groenten , vleesch en 

 visch bezit, zoo is het er over het geheel nog ver van 

 daan , dat de inwoners van Groningen en Vriesland daar- 

 van een behoorlijk gebruik zouden maken. Integendeel 

 ontbreken er in die ftreken , bij vele fteden en dorpen , 

 genoegzame moestuinen , zoodat men er zich nog van te 

 veel meelkost , grutten en peulvruchten bedient. Men 

 moest dus altijd , zoo fpoedig mogelijk , de door over- 

 ftroomingen vernielde vruchtboomen , zoowel als de teel- 

 landen en tuinen weder zoeken te herflellen en bebou- 

 wen. Immers, hoewel de Groningers en Vriezen matig 

 zijn in het eten, maakt er vooral de gemeene man ge- 

 bruik van eenen vetten pot 9 en veel lijmig en flijmig 



voed- 

 {*) DC at. horn. Sect. 3. 



