( 338 ) 



ingewanden vergezeld , en werd dan niet met chinine , 

 maar het best met crem. tart. , nitrum en calomel be- 

 handeld (*). 



Opzwelling der voeten en allerhande waterzuchtige 

 aandoeningen , verhardingen en verdikldngen van allerlei 

 aard , vvorden als zoo menigvuldige bczwaren , niet al- 

 leen door het onkundig gemeen , maar zelfs door fom- 

 mige geneesheeren , tegen de chinine in het midden ge- 

 bragt. Dan hoe ongerijmd zulk een geloof is , zal een 

 ieder begrijpen , die de oorzaken der ziekte en de wer- 

 king der chinine op het menfchelijk ligchaam heeft na- 

 gegaan (f). Immers, wanneer men (zoo als ISENFLAMM 

 zeer waarfchijnlijk maakt) derzelver werking eenig en 

 alleen op de zenuwen van het organisch leven bepaalt , 

 daar al de in de epidemic gevondene ziekelijke verande- 

 ringen juist in eene verzwakking dier zenuwen haren 

 oorfprong hebben en deze eerder door de chinine moes- 

 ten weggenomen , dan voortgebragt word en , dan zal 

 men zien , hoe ongerijmd zulk een geloof is. Hoe on- 

 redelijk is het, van de chinine te verwachten, hetgeen 

 men nimmer van de kina verwachtte. Daar de koorts 

 niet de grondflag der ziekte, maar alleen een kenteeken 

 derzelve is 5 blijft de oorzaak in het ligchaam aanwezig, 

 offchoon het uitwerkfel voor eenigen tijd onderdrukt is. 

 In dezen tusfchentijd kan een ander ligchaamsdeel in 



eenen 



C-*") Zeer goed befchrijft deze foort van waterzucht THYSSEN, de 

 Herfstk. , bl. 77 82. THUESSINK, Overzigt, bl. 33. 



(f) Zie daarover ISENFLAMM, Versuch uber die nerven^ 2,8.97. 

 BAILI.Y DE BLOIS , Traitt anatomico-pathologique dcs fievres inter- 

 mittentes simples et pernlcleuses , etc. Paris 1825, p. "425. ACKER 

 STRATING, Dlss. cit. p. 139 sqq. 



