ee ee eed aten denn ra 
(46: 
aan alcaliën gebonden kiezelzuur. Belangrijk is de groote 
gelijkvormigheid der bestanddeelen in verschillende soorten 
van welwater, die in smaak, kleur en andere eigenschap- 
pen zeer onderscheiden zijn. Als zoodanige noemt hij op, 
1°. salpeterzuur in kleine hoeveelheid, waarvan hij den oor- 
sprong verklaart uit het regenwater, hetwelk door den bo- 
dem dringt, en uit de ontbinding van organische stoffen, 
welke in de aardkorst plaats heeft; 2°, ammoniac, waarvan 
de oorsprong op gelijke wijze verklaard wordt; 83°. kool- 
zuur, gebonden en in vrijen staat; 4°. lucht, waarvan het 
zuurstofgehalte dat der dampkringslucht overtreft, zijnde 
28, 29, 80 pCt.; 5°%. iodium, waarvan +5,5oo.oov in het 
water van den Rhijn en 5gvb.jog in dat bij Leeuwarden, 
als jod magnesium voorkomt; 6°. kiezelzuur onder twee 
vormen, gebonden aan potasch, en vrij; er werden 4 à 8 
milligr, van gevonden in een kilogramme water; 7°. ijzer- 
oxyde en aluinaarde, waarvan men in een kilogramme 
slechts weinige milligrammen vindt; 8°. kalk, magnesia, 
soda, potasch; 9°. zwavelzuur, phosphorzuur, chloor; 10? 
organische zuren, soms in zeer aanzienlijke hoeveelheid, als 
kwelzuur en kwel-afzetselzuur. In vaste bestanddeelen bie- 
den de wateren eene groote overeenstemming aan. — Zij 
zijn in het water der Mariepomp, te Utrecht, (waarvan de 
roem bekend is) in dat van Zwolle en van ’s Hertogen- 
bosch ongeveer gelijk, en echter bieden deze drie soorten 
van water veel verschil in smaak aan. Het blijkt derhalve, 
dat men zich door de vuurvaste bestanddeelen geene re- 
kenschap kan geven van het onderscheid, dat verschillend 
water bij den smaak en het gebruik aanbiedt. Veeleer moet 
de grond daarvan in de organische bestanddeelen gezocht 
worden, Den oorsprong daarvan, alsmede van de vuurbe- 
stendige en luchtvormige bestanddeelen, leidt de spreker 
af uit al de lagen, waardoor het water wordt heengevoerd, 
of de stoffen die er zich mede vermengen. De plantengroei 
