( 186 ) 
Wanneer echter in den loop dier 19 jaren eenige merke- 
lijke veranderingen mogten hebben plaats gehad in den 
vorm der kusten of in de diepte der zee, waardoor de 
loop der getijden gewijzigd en de invloed van den wind 
op de hoogte des waters veranderd is, dan ook zal het 
gemiddelde uit 19jarige waarnemingen nog niet zuiver de 
gemiddelde waterhoogte aanwijzen. 
Er is echter eene andere wijze van gemiddelden te be- 
rekenen, waarbij niet alleen het gemiddelde uit alle waar- 
nemingen, maar ook de gemiddelde waarde der afwijkingen 
en de wet of wetten gevonden worden, welke deze afwijkingen- 
volgen, zoodra men slechts de veranderlijke grootheden kent, 
waarvan de afwijkingen afhankelijk zijn. Deze wijze van 
gemiddelden te berekenen bestaat, gelijk bekend is, hoofd- 
zakelijk daarin, dat men in verschillende sommen veree- 
nigt al die waargenomene getallen, waarbij de invloeden der 
storende oorzaken, ieder afzonderlijk, van overwegenden in- . 
vloed geweest zijn; waarna, door het oplossen van verge 
lijkingen, de uitwerking van elke oorzaak afzonderlijk ge= 
vonden wordt. Met betrekking tot eb en vloed kan dit 
op de volgende wijze geschieden ; 
Laat __p de uurhoek der Zon, 
P die der Maan zijn; 
en a À, a, Ass az Ass az Ais 0D 
bre Bo sei ain 
verschillende grootheden, die zonder geheel standvastig 
te wezen, echter betrekkelijk p en P, langzaam verande- 
ren; welke veranderingen hoofdzakelijk afhangen van de 
declinatiën van zon en maan en van de afstanden dier 
hemellichten van onze aarde. Tuaat M de gemiddelde hoogte 
des waters voorstellen, en 4 de hoogte op een zeker oogen- 
