3^0 VERGEL1JKING TUSSCHEN DE 



Deze zee- en ftrooptogten dan der Phoeniciers 

 en der Hollanders hebben , hoe laakbaar en onbe- 

 fchaafd hun doel ook geweest zij 5 gevvis niet wei- 

 nig tot het ontftaan en de uitbreiding van der- 

 zelver zeehandel toegebragt. Bij het gevoel van 

 hunne behoeften en van het gemis der eerfte levens- 

 noodwendigheden , veroorzaakt door de onvrucht- 

 baarheid der ftreken, welke zij bewoonden, op die 

 togten bekend geworden zijnde met de hulpmid- 

 delen, welke de voortbrengfelen van andere gewes- 

 ten en de uitvindingen van derzelver bevvoners hun 

 aanboden, hebben zij alras de voordeelen ingezien 

 van eene vriendfchappelijke , boven eene vijandige 

 verkeering met dezelve. Zoo heeft de behoefte aan 

 zaden , granen en verdere noodwendigheden des 

 levens , den eerften handel der Phoeniciers naar het 

 Oostw gerigt; zoo hebben dezelfde behoeften , 

 doch vooral ook gebrek aan vee en bouwftoffen , de 

 vaart der bewoners van ons land, in den beginne, 

 voornamelijk op het Noorden bepaald: en dat uit 

 dezen omgang en handel met andere volken, beide 

 voor Phoeniciers en Hollanders , verzachting en 

 befchaving van zeden en levenswijze ontftaan is, 

 zullen wij wel voor niemand uwer behoeven te 

 betoogen. 



Het doel van ons onderzoek vereischt niet, even 

 min als de daartoe beftemde tijd zoude toelaten , dat 

 wij den aanwas en de uitbreiding des handels, 

 zoowel bij de Hollanders als bij de Phoeniciers , 

 op den voet volgen , en deszelfs gefchiedenis in 

 alle hare wijzigingen en wisfelingen nagaan. Wij 



zui- 



