( 268 ) 



verder kunnen brengeu, dan tot het wegfnijden van de 

 aanzwelling aan eene zijde. Duidelijk zigtbaar helde dan 

 het blaadje over naar die zijde , aan welke de aanzwel- 

 ling weggefneden was , zonder zich ooit weder uit de 

 rigting op te hefFen. Overtuigend dus blijkt hieruit, dat 

 de aanzwelling het ware bewegingswerktuig is , en den- 

 zelfden invloed bij de draaijende als bij de bewegelijke 

 heeft 08). 



De naaste oorzaken dus dier zonderlinge bewegingen 

 van de blaadjes van Hedyfarum gyrans zijn volkomen 

 bekend , dewijl wij nu weten, dat het naar boven rijzen 

 der blaadjes door eene uitzetting der onderfte, het ne- 

 derdalen integendeel door eene uitzetting der bovenfte 

 aanzwelling bewerkt worclt (19). Er blijft nu flechts 

 nog over, om de oorzaken van deze alternatieve uitzet- 

 tingen der beide tegenovergeftelde aanzwellingen op te 

 fporen , waartoe ik eenige proeven en waarnemingen zal 

 vermelden, welke ons tot de bereiking van dat doel mis- 

 fchien eenigzins kunnen helpen. Ik kan echter niet na- 

 laten hier mijne fmart te betuigen , dat deze proeven en 

 waarnemingen op geene belangrijke wijze door mij heb- 

 ben kunnen uitgebreid worden , dewijl ik met geene mo- 

 gelijkheid meer dan e'e'n Hedyfarum gyrans konde ver- 

 krijgen , welke ik tot het bovenvermelde onderzoek naar 

 de werking der aanzwellingen volftrekt behoefde. In het 

 algemeen is de beweging der blaadjes fneller, naar mate 

 de gezondheid der plant volmaakter is , ja men kan , al- 

 leen uit de fnelheid der bewegingen, den toeftand der 

 plant opmaken. 



Dit 



C"i8) Vergel. p. ao en volg. 

 (19) Vergel. p. 22. 



