HET SCHOONE OP DE ZEDELIJKE VOLMAKING ? 47 



Het voortbrengen van zekere bepaalde klanken , 

 door de ftem of het fpeeltuig 9 boorbaar gcworden , 

 na , overeenkomftig de beginfelen en regelen der 

 Toonkunst, in onderlinge overeenftemmingj tot e'e'n 

 geheel gebragt te zijn, kan, als zoodanig en ge- 

 heel op zichzelve befchouwd zijnde, geen bijzon- 

 deren en dadelijken invloed worden toegekend op 

 de eigenlijk gezegde volmaking des menfchen. Dan 

 het zou dwaasheid zijn den dadelijken invloed van 

 het werktuigelijke der Toonkunst op het menfchelijk 

 gemoed te willen ontkennen : Deze invloed be- 

 paalt zich tot het opwekken onzer aandoenlijkheid 

 voor groote , verhevene indrukken , waardoor het 

 gemoed vatbaar wordt voor het edele en goede : 

 Zoo verwekt eene zachte, fmeltende melodie de 

 teederde aandoeningen ; vrolijke klanken brengen 

 den geest in eene opgeruimde ftemming ; eene 

 krachtvolle muziek ontvonkt den moed in het hart 

 der ftrijders , en de ftatig rollende toonen 9 die den 

 lofzang aan den Oneindigen vergezellen, vervullen 

 het binnenfte met eerbiedigen ootmoed. In eene 

 hooge mate , en krachtiger welligt dan andere kun* 

 Hen , werkt de muziek op het zinnelijke in den 

 mensch ; en het moet welligt hieruit verklaard 

 worden , dat het getal harer vereerders , in betrek* 

 king tot dat der beoefenaars en beminnaars van 

 andere kunften , grooter mag genoemd worden. 

 Hare werking op den mensch , onmiddelijk het ge- 

 ftel der zenuwen aandoende, is doorgaans fnel en 

 meestal verrasfende , maarook, even hierdoor, vol 

 leven, werking en kracht, iets , hetwelk uit de 



