l8o VERHANDELING OVER DE GEVOLGEN 



volgende regeringen , naar 's vorsten bijzondere be- 

 grippen , gekweekt of onderdrukt , totdat ze onder 

 ELIZABETHS beftutir eenige meerdere vastheid ver- 

 kreeg. In Schotland daarentegen erkenden de voor- 

 ftanders der leer van CALVYN geene voorfchriften , 

 dan die door de vergaderde leeraren als zoodanig 

 waren aangenomen. Reeds bij hunne eerfte zamen- 

 komsr, zonder verlof van het beftuur gehouden , 

 verwierpen zij alle invloed van het wereldlijk gezag 

 in kerkelijke zaken, alle geestelijke heerfchappij , 

 en bevestigden deze onafhankelijkheid bij de over- 

 eenkomst, welke de hervormde leer, als godsdienst 

 van den ftaat, ook door den vorst deed aannemen. 

 Toen dus JACOBUS DE I 8le beide rijken vereenigde , 

 waren de gemoederen zijner onderdanen, naarmate 

 van hun godsdienflig belang, angstvallig op zijn 

 gedrag gevestigd, en hoopten en vreesden, naar- 

 mate van hunne bijzondere denkwijze , dat hij zich 

 of aan de hervormde leer, of aan de gevoelens, voor 

 welke zijne moeder het leveri gelaten had, hechten 

 zoude. JACOBUS, de geleerdfte, maar tevens de 

 onbekwaamfte vorst van zijnen tijd, opgevoed te 

 midden van ftaatkundige en kerkelijke onlusten , in 

 een Rijk waar de vorst meer de eerfte der edelen , 

 dan het opperhoofd van den Staat was ; diep door- 

 drongen van de gevaren welke zijne jeugd hadden 

 gekenmerkt, poogde zich tegen deze gewaarwor- 

 dingen gerust te flellen , door alle middelen te 

 bezigen, welke naar zijn begrip dienen konden om 

 zijne inagt uit te breiden. Daar echter zijne vre- 

 delievende, aan lafheid grenzende geaardheid, hem 



wars 



