2& WELKE IS DE INVLOED VAN HET GEVOEL VQOR 



wen ; maar ook is de invloed van dat gevoel , we* 

 derkeerig , der befchaving hoogstbevorderlijk. De 

 trap en maat der befehaving van eenig volk doet 

 ons , omtrent de gefchiktheid van hetzelve, ter 

 beoefening der fchoone kunften , de beste ver- 

 wachting koesteren; maar ook, omgekeerd, be- 

 fluiten wij uit den toeftand der fchoone kunften 

 tot de befehaving des volks waarbij wij dezelve 

 aantreffen. Niet even geldende is deze opmerking 

 ten aanzien der zedelijkheid ; en niet zelden ftond 

 deze, hier en daar, verre beneden den luifterrijken 

 ftand waartoe zich de fchoone kunften hadden we- 

 ten te verhefFen : dan , hoezeer deze opmerking 

 door gefchiedenis en ervaring bevestigd zij , zeer 

 verre is het er af, dat wij deze zedelijke verbaste- 

 ring aan den bloei der fchoone kunften zouden 

 mogen toefchrijven , of, ter goeder trouw , eene 

 verdediging der fchoone kunften , in dezen , voor 

 noodzakelijk zouden achten. Zij toch waren het 

 niet, die den grondflag gelegd hebben tot den on- 

 dergang van magtige volken en ftaten: neen, het 

 was de weelde , die vruchtbare moeder van alle 

 ellende , die verftoorfter van het geluk .der huis- 

 gezinnen zoo wel , als van het heil van geheele 

 rijken , die de volken aan den afgrond der verne* 

 dering voerde. Bij gemeenebesten en koninkrijken , 

 door uitgebreide veroveringen , of uitfluitenden we- 

 reldhandel 9 groot geworden , kon de weelde niet 

 weifelen zich met het gewaad der fchoone kun- 

 ften te tooijen , en hetzelve te misbruiken ter 

 prikkeling der groffte zedeloosheid: maar wie zal 



daar- 



