ORS) 
“ken van duizend, en duizend verschillende za= 
ken, in onderscheidene talen weten te bewa= 
ren, en telkens wanneer het ons gelieft, onder 
bewoordingen, ons- wederom kunnen te bin= 
nen brengen! onze oordeelskracht! ons denkver= 
mogen! onze vatbaarheid van voorstellingen! 
wie peilt en doorgrondt dezelve! — allé deze, 
en meer andere vermogens liggen in de ziel 
van elken mensch, en wachten slechts op ont- 
wikkeling en beschaving; alle deze krachten 
plantte God den geest in, met oogmerk , dat 
dezelve aangekweekt en veredeld zouden wor 
den: — maar! als wij op den gang dezer ont- - 
wikkeling letten; als wij. vragen, hoe ver de 
mensch het brenge ‚ m de beschaving zijner ver= 
mogens? dan moeten wij erkennen, dat, wel 
ken ouderdom hij ook bereiken moge, welk een 
gepast, en doelmatig gebruik hij ook van zijner 
tijd gemaakt hebbe, hij op verre na het doel 
niet bereikt heeft, waartoe hem de vatbaarhe- 
den zijner ziel geschonken zijn; hij op verre na 
niet zeggen kan, met dezelve eenigen trap van 
volkomenheid in kennis en wetenschap beste 
gen te hebben. Hoe vele menschen sterven 
_ daarenboven in de vroegste kindsheid, of voor 
zij tot jaren van rijpheid zijn. gekomen, em 
