254 OVER DEN CM VANG' EN DE ZEKERHEID 



leert haar te beoordeelen of de aangenomene oar- 

 zaken wel genoegzaam zijn tot verklaring der ver- 

 fchijnfelen 9 daar toch in het uitwerkfel niets meer 

 kan zijn , dan er in de oorzaak was ; en bewaart 

 haar dus' voor gewaagde befluiten, en grondelooze 

 veronderftellingen. Maar het zal alttjd aan de 

 Natuurkunde ftaan, om van de Wisknnde een regt, 

 of verkeerd, gebruik te maken. De Wiskunde toch 

 houdt zich enkel bezig met grootheden , die zij zelve 

 bepaalt , wijzigt , en in omftandigheden brengt, 

 welke zij verkiest; en zij berekent alsdan de uit- 

 werkfelen dier grootheden in alle deze omftandighe- 

 den. Maar hier ligt dan de fout bij de verkeerde 

 toepasfing der Wiskunde op de Natuurliike weten- 

 fchappen , dat de vooronderftellingen des VViskun- 

 ftenaars , en de gevallen , waarop de Natuurkundige 

 diens befekeningen toepast , niet volmaakt dezelfde 

 2ljn; en van daar, dat zoo vele heerlijke iheorien, 

 op mathematifche berekening gegrond, in de toe- 

 pasfing niet zijn, r wat zij wezen moesten. Dit is 

 nu echter een misbruik, eene font in de toepasfing, 

 en vermindert de waardij der Natuurkundige zeker- 

 heid niet ; maar zij is toch eene blijkbare reden , 

 waarom de Natuurkunde nooit die zekerheid kan er- 

 langen, welke de Wiskunde heeft; die echter deze 

 ook daarom eeniglijk bezit, omdat zij zich niet 

 met zaken 9 maar met zelfgevormde denkbeeldcn be- 

 zig houdt, 



En nu, M. H.! geloof ik genoeg gezegd te 

 hebben om de waardij te kunnen bepakn, welke 



mea 



