DER BURGBRSTATEN* 183 



viering in de toekomst. Toen het anders begrepen 

 werd , de kerk aan den ftaat huwde , het onzigtbare 

 eene uitwendige gedaante aannam en de priestcrs 

 vorften werden , was de leer verbasterd en het 

 Evangelic des vredes welhaast tot een veldteeken 

 van bloedigen oorlog geworden. Maar ik fpreek in 

 cene maatfchappij , die elke godsdienftige denkwijze 

 ten vollen eerbiedigt; en moet misfchien fchromen 

 aldus op gronden te bouwen 5 die niet aan alien 

 even vast zouden toefchijnen. Redeneren wij dus 

 liever uit den aard der zaak zelve. 



Immers , het middel om de menfchen tot elkander 

 te brengen , gezellige vreugde te doen fmaken en 

 tot maatfchappelijke deugden op te leiden, behoeft 

 niet raeer in den godsdienst gezocht te worden. De 

 zucht tot gezelfchap 9 tot wedijver in pracht en 

 groctschheid , tot aanfchaffing van vreemde goede- 

 ren, heeft zulk eene kweeking thans geenszins van 

 doen. De gehechtheid aan het vermaak, de win- 

 zucht en het verlangen om te fchitteren zijn daar- 

 toe op zich zelve vaak meer dan genoeg; en waar 

 tot opwekking en leiding van den volksgeest alge- 

 meene feesten noodzakelijk worden geacht, daar be- 

 hoeft het nog de godsdienst niet te zijn, die de- 

 zelve tot (land brenge. Ja, hoe weinig fomber de 

 verlichte wijsgeer over den godsdienst moge denken , 

 den Algoeden en Heiligen door het redelijk fchepfel 

 verfchuldigd , bezwaarlijk zal hij de woelige feest- 

 vreugde voor het beste middel houden, om reinheid 

 van hart, bedachtzaamheid en deugd , onder anderc 

 dan geheel onfchuldige natuurmenfchen , in mime 



N 2 n?a* 



