OVER HET RIJK BORNEO. 375 



/ \ 



wapenen bedongene voordeelcn mag men zich in 

 de toekomst rijke vruchten belooven , wanneer men 

 bedenkt wat Borneo , onder een goed beftuur en 

 wanneer het flechts eenigzins naar behooren be- 

 bouvvd werd, zou kunnen voonbrengen. Het heeft 

 goud, diamanten, ijzer, koper, tin, uitmuntende 

 peper in overvloed, de beste kamfer, benzoin 9 

 koffij, katoen en fpecerijeri van allerlei aard, wier 

 aanbouw flechts handen vereischt, die door de ge- 

 ringe bevolking te kort fchieten; vo.orts de uit- 

 niuntendfte houtfoorten in de groote en prachtige 

 bosfchen des eilands, b v.-ijzerhout, rotting, lan- 

 delhout enz. , fago , ook de vogelnestjes , en op de 

 kust de Tripang) een, flijmdier van de klasfe der 

 holothuria ) beiden zoo ongemeen gewild in China ^ 

 b-ezoar 9 paarlen, was van de vele bijen, en meer 

 andere kostbare voortbrengfelen vooral uit het plan- 

 ten- doch ook uit het dierenrijk , terwijl het aantal 

 verfcheurende dieren niet noemenswaardig is. 



Borneo had voormaals drie voorname rijken, 

 namelijk Succadana op de west-, Banjermasfeng op 

 de zuidoost- en eigenlijk Borneo op de noordkust. 

 Het rijk Succadana beftaat nict meer, maar is on- 

 der vele kleine rijken verfnipperd. De westkust , die 

 te voren aan dat rijk behoorde, en omtrent twee 

 derden der grootte van Java beflaat, kan op eene 

 halve millioen inwoners worden begroot. Men vindt 

 er thans de kleine vorsten van Sambas , Mampawa 9 

 Landak , Simpang\ Matam , en in de binnenlanden 

 Sangouyt en Sintang. Het rijk van Banjermasfeng , 

 hoezeer door vele ondergefchikte dwingelanden , 



B b 3 die 



