OVER HET RIJK BORNEO* 385 



houden zich uit eenen kleinen handel, uit eenige 

 afperfmgcn van den onderdaan, en uit den arbeid 

 hunner talrijke flaven. 



De handel van Borneo is ,zeer gewigtig. De 

 hoofdflad van gelijken naam ligt omtrent op 5 gr. 

 N. Br. , op vijftien mijlen (vijf uren) van den mond 

 eener rivier, die tot op dien afftand voor fchepen 

 van drie honderd tonnen bevaarbaar is, en veel 

 liooger voor ligte vaartuigen. De huizen ftaan op 

 den oever dezer rivier op de hoogte van denvloed; 

 ieder huis flaat op palen, en is door eene enkele 

 plank met het naaste huis verbonden. Het fort 

 alleen is op vasten bodem gebouwd. Men begrljpt 

 dus, dat deze (tad voor den handel ongemeen gele- 

 gen .is. De fcheepvaart in de reede en op den vloed 

 is veilig en gemakkelijk; het is de grootfte en voor- 

 deeligfle ligplaats van den gcheelen Archipeh De 

 flad Borneo dreef federt eenige 'jaren en drijft nog 

 eenen activen handel met China 9 de Soeloe - eilan- 

 den , de Philippijnen , de flraat van Malakka , de 

 westkust van Borneo en de Maleifche ftaten op de 

 oostkust van het fchiereiland Malakka. Sedert tien 

 jaren is, uit'hoofde der rcgeringloosheid te Borneo , 

 de handel met China afgenomen ; toeri dezelve nog 

 gedreven werd , kwamen jaarlijks twee jonken van 

 Sing - Hal in de provincie Nanking (Kiang Nan) 

 twee uit Lin- Po in Chansi , twee van Emouy 9 en 

 een uit Canton 9 behalve nog twee Portugeefche 

 fchepen uit Macao. Vier dezer vaartuigen kwamen 

 dus uit zulke havens van China , met welke het 

 westelijk gedeelte van den Indifchen Archipel geenc 



be- 



