6 I N T R O D U C T I O. 



profecto et natural! revera jure omni obligatione 

 promittendi reus liberabatur , quippe qui -folutione 

 plene officio , quo ftipulatori devinctus erat, fatis- 

 fecerar. 2. Confitfio et confolidatio : nemo enim 

 fui ipfms et creditor et debitor esfe poterat (i); 

 3. Ret debitae , nulla debitorh culpd dolove inter* 

 vcniente , interitus (2). Etenim qui certain aliquam 

 rem fefe datunnn promiserat, alidve ex caufa" de- 

 bebat 9 profecto quidem quantum in ipfo esfet 9 fe- 

 dulo id agere debebat, ut rem debitam creditor! 

 praeftaret. Sed cogi quemquam aut cafum, aut 

 aliorum dolum culpamve praeftare , non folum Ro- 

 mano juri contrarium est (3) , verum omni natu- 

 rali juris notioni refragatur. 



Hi igitur , quos hucusque memoravi 9 obligatio- 

 num tollendarnm modi, omnium fane erant praeci- 

 pui et vetustisfimi , utpote ex ipfa quafi obligatio- 

 num natural ac ratione deduct!. Verumenimvero 

 quum hosce modos neutiquam fufficere quotidia- 

 nus rerum ufus demonflrasfet , alii bene multi 

 infuper modi excogitari coeperunt, partim qui- 

 dem ad naturales obligarionis tollendae modos ali- 

 quatenus accommodati , partim vero ad publicam 

 magis utilitatem comparati; quorum tamen", ut- 

 pote ex fummo jure civili oriundorum baud mi- 

 nor 



(Q L. 75. L. 95. . 2. I- 107. ff tie SoltitionibKt. (4^. 3.) 

 (a) L. 23. ff. ^ ^ erb - obligat. (45. i.) 

 (3) Vid. L. a3. fin. ff. de Reg. jur, (50. 17.) 



